ਮਾਤਾ ਦਮੋਦਰੀ ਜੀ ਦਾ ਜਨਮ ਸੰਨ 1597 ਈ: ਨੂੰ ਪਿੰਡ ਡੱਲਾ ਦੇ ਨਿਵਾਸੀ ਭਾਈ ਨਰਾਇਣ ਦਾਸ ਅਤੇ ਮਾਤਾ ਭਾਗਭਰੀ ਦੇ ਕੁੱਖੋਂ ਹੋਇਆ। ਆਪ ਜੀ ਦੀ ਵੱਡੀ ਭੈਣ ਬੀਬੀ ਰਾਮੋ ਪਤਨੀ ਭਾਈ ਸਾਂਈ ਦਾਸ ਪਿੰਡ ਡਰੋਲੀ ਯਾਣੀਕੇ ਇਸੇ ਪਿੰਡ ਤੋਂ ਹੀ ਸਨ। ਮਾਤਾ ਦਮੋਦਰੀ ਜੀ ਦਾ ਵਿਆਹ ਸ੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਹਰਿਗੋਬਿੰਦ ਸਾਹਿਬ ਜੀ ਨਾਲ ਹੋਇਆ ਸੰਨ 1613 ਈ: ਵਿੱਚ ਗੁਰੂ ਜੀ ਭਾਈ ਸਾਂਈ ਦਾਸ ਜੀ ਵਲੋਂ ਬਣਾਏ ਨਵੇਂ ਘਰ ਵਿੱਚ ਆਏ ਤੇ ਕਾਫੀ ਦੇਰ ਤੱਕ ਠਹਿਰੇ ਇਸੇ ਠਹਿਰ ਦੌਰਾਨ 1613 ਈ : ਨੂੰ ਬਾਬਾ ਗੁਰਦਿੱਤਾ ਜੀ ਦਾ ਜਨਮ ਹੋਇਆ ਦੂਜੀ ਵਾਰ ਅਠਾਰ੍ਹਾਂ ਵਰ੍ਹੇ ਬਾਅਦ ਗੁਰੂ ਜੀ 1631 ਈ: ਵਿੱਚ ਆਏ। ਪਰ ਇਸ ਠਹਿਰ ਦੌਰਾਨ ਮਾਤਾ ਦਮੋਦਰੀ ਜੀ ਸਖ਼ਤ ਬਿਮਾਰ ਹੋ ਗਏ ਅਤੇ ਕੁੱਝ ਸਮੇਂ ਬਾਅਦ 13 ਜੁਲਾਈ ਸੰਨ 1631 ਈ: ਨੂੰ ਅਕਾਲ ਚਲਾਣਾ ਕਰ ਗਏ। ਮਾਤਾ ਜੀ ਦੀ ਵੱਡੀ ਭੈਣ ਰਾਮੋ ਅਤੇ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਪਤੀ ਭਾਈ ਸਾਂਈ ਦਾਸ ਜੀ ਇਸ ਦੁਖਾਂਤ ਨੂੰ ਜਰ ਨਾ ਸਕਣ ਕਾਰਨ ਪੂਰੇ ਹੋ ਗਏ। ਜਦੋਂ ਮਾਤਾ ਦਮੋਦਰੀ ਜੀ ਦੀ ਬੀਮਾਰੀ ਦੀ ਸੂਚਨਾ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਮਾਤਾ ਪਿਤਾ ਨੂੰ ਦੁਆਬੇ ਪਿੰਡ ਡੱਲਾ ਭੇਜੀ ਗਈ ਤਾਂ ਉਹ ਹਾਲ ਪੁੱਛਣ ਲਈ ਤੁਰ ਪਏ ਜਦੋਂ ਉਹ ਡਰੋਲੀ ਤੋਂ ਪੰਜ ਕਿ.ਮੀ.ਦੀ ਦੂਰੀ ਉੱਤੇ ਵੱਸੇ ਪਿੰਡ ਸਲੀਣਾ ਪਹੁੰਚੇ ਤਾਂ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਨਾ ਕੇਵਲ ਮਾਤਾ ਦਮੋਦਰੀ ਜੀ, ਸਗੋਂ ਭਾਈ ਸਾਂਈ ਦਾਸ ਅਤੇ ਬੀਬੀ ਰਾਮੋ ਤਿੰਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਅਕਾਲ ਚਲਾਣਾ ਦੀਆਂ ਖਬਰਾਂ ਮਿਲੀਆਂ। ਇਹ ਦੁਖਾਂਤ ਸੁਣਦਿਆਂ ਹੀ ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਵੀ ਪ੍ਰਾਣ ਤਿਆਗ ਦਿੱਤੇ। ਗੁਰੂ ਜੀ ਨੇ ਸਭ ਦਾ ਸਸਕਾਰ ਕੀਤਾ। ਜਿੱਥੇ ਮਾਤਾ ਦਮੋਦਰੀ ਜੀ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਵੱਡੀ ਭੈਣ ਰਾਮੋ ਅਤੇ ਭਾਈ ਸਾਂਈ ਦਾਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਮਾਤਾ ਜੀ ਦੇ ਮਾਤਾ-ਪਿਤਾ ਦਾ ਵੀ ਸਸਕਾਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਉਸ ਥਾਂ ਤੇ ਅੱਜ ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਸ੍ਰੀ ਅੰਗੀਠਾ ਸਾਹਿਬ ਸ਼ਸ਼ੋਭਿਤ ਹੈ। |