ਬੁਝ ਗਏ ਅੱਜ ਫ਼ਾਨੂਸ ਸ਼ਾਹੀ, ਉਜੜ ਗਏ ਜਲੂਸ ਸ਼ਾਹੀ।
ਮਹਲਾਂ ਦੇ ਵਿਚ ਹਨੇਰਾ ਹੋਇਆ, ਅੰਨ੍ਹਾ ਚਾਰ ਚੁਫੇਰਾ ਹੋਇਆ।
ਇਸ ਨਗਰੀ ਦੇ ਮਾਲਕ ਦੇ ਘਰ, ਕਿਸ ਪਾਪਣ ਦਾ ਫੇਰਾ ਹੋਇਆ? ਡਿਉੜੀ ਵਿਚ ਦਰਬਾਨ ਤੜਫਦੇ, ਕਈ ਵਜ਼ੀਰ ਦੀਵਾਨ ਤੜਫਦੇ।
ਪਾ-ਪਾ ਤੇਰੀਆਂ ਬਾਤਾਂ ਸ਼ੇਰਾ, ਈਰਾਨੀ-ਅਫ਼ਗਾਨ ਤੜਫ਼ਦੇ।
ਕਰ-ਕਰ ਯਾਦ ਸਖ਼ਾਵਤ ਤੇਰੀ, ਗਲੀਆਂ ਵਿਚ ਨਾਦਾਨ ਤੜਫ਼ਦੇ।
ਜੰਗਾਂ ਵਿਚ ਜਵਾਨ ਤੜਫ਼ਦੇ। ਖਾਲੀ ਵੇਖ ਕੇ ਤਖਤ ਲਾਹੌਰੀ, ਹਿੰਦੂ ਮੁਸਲਮਾਨ ਤੜਫਦੇ।
ਖੜਕ ਸਿੰਘ ਸਿਤਾਰਾ ਤੇਰਾ। ਦਿਲ ਦਾ ਟੁਕੜਾ ਮਨ ਦਾ ਮੰਦਰ, ਅੱਖੀਆਂ ਦਾ ਉਹ ਤਾਰਾ ਤੇਰਾ।
ਨਾ ਕੁਝ ਖਾਂਦਾ ਨਾ ਕੁਝ ਪੀਂਦਾ, ਕੀਕੂੰ ਲੁੱਛਦਾ ਪਿਆਰਾ ਤੇਰਾ।
ਵੇਖ ਤੇ ਸਹੀ ਕੁਮਲਾਈ ਜਾਂਦਾ, ਗ਼ਸ਼ੀਆਂ ਗੋਤੇ ਖਾਈ ਜਾਂਦਾ।
ਸੁੱਟ ਚਲਿਆ ਏਂ ਤੋੜ ਕੇ ਜਿਸ ਨੂੰ, ਹਿੱਸ ਗਇਆ ਫੁੱਲ ਹਜ਼ਾਰਾ ਤੇਰਾ।
ਤੈਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ ਢੱਠਾ ਹੋਇਆ, ਢੈਂਦਾ ਜਾਏ ਮੁਨਾਰਾ ਤੇਰਾ। ਰਾਣੀ ਜਿੰਦਾਂ ਜਿੰਦ ਗਵਾਵੇ, ਡਾਢੇ ਸੰਗ ਪੇਸ਼ ਨਾ ਜਾਵੇ।
ਸ਼ੇਰ ਸਿੰਘ ਦਾ ਸ਼ੇਰ ਜੇਹਾ ਦਿਲ, ਕਾਬੂ ਵਿਚ ਨਾ ਵਸ ਵਿਚ ਆਵੇ।
ਤੇਰੀ ਲੋਥ ਨੂੰ ਭਰੇ ਕਲਾਵੇ, ਭੱਜ-ਭੱਜ ਤੈਨੂੰ ਜੱਫੀਆਂ ਪਾਵੇ।
ਹੀਰੇ ਪੁੱਤਰ ਰੋਂਦੇ ਤੱਕ ਕੇ, ਹੁਣ ਵੀ ਤੈਨੂੰ ਜਾਗ ਨਾ ਆਵੇ।
ਬਾਹਰ ਕਈ ਜਰਨੈਲ ਖੜ੍ਹੇ ਨੀ। ਤੈਨੂੰ ਦੇਣ ਸਲਾਮੀ ਆਏ, ਓੜਕ ਦੇ ਕਰਨੈਲ ਖੜੇ ਨੀ।
ਕੀ ਆਂਹਦੇ ਨੇ? ਕੀ ਕਹਿੰਦੇ ਨੇ? ਸਭਨਾਂ ਦਾ ਟੋਹ ਦਿਲ ਤੇ ਲੈ ਤੂੰ।
ਉਠੀਂ ਨਾ ਤੂੰ, ਬੈਠੀਂ ਨਾ ਤੂੰ, ਬੋਲੀਂ ਨਾ ਮੂੰਹ ਖੋਲ੍ਹੀਂ ਨਾ ਤੂੰ।
ਝਿਮਣਾਂ ਨਾਲ ਪਾੜ ਕੇ ਖੱਫਣ, ਨਜ਼ਰੋ ਨਜ਼ਰੀਂ ਮਿਲ ਤੇ ਲੈ ਤੂੰ! ਅਰਥੀ ਉੱਤੇ ਸੁੱਤਿਆ ਸ਼ੇਰਾ! ਗੂਹੜੀ ਨੀਂਦ ਵਿਗੁੱਤਿਆ ਸ਼ੇਰਾ!
ਤਾਜਾਂ ਵਾਲਿਆ! ਰਾਜਾਂ ਵਾਲਿਆ! ਏਸ ਪੰਥ ਦੀਆਂ ਲਾਜਾਂ ਵਾਲਿਆ!
ਕਿੱਧਰ ਵਾਗਾਂ ਮੋੜੀ ਜਾਨੈ? ਕਾਹਨੂੰ ਸਾਂਝਾਂ ਤੋੜੀ ਜਾਨੈ?
ਆਪਣਾ ਸਿੱਕਾ ਆਪ ਚਲਾ ਜਾ, ਸਾਡੇ ਕੁਝ ਨਾ ਜ਼ਿੰਮੇ ਲਾ ਜਾ।
ਤੇਰੀਆਂ ਲਿਖੀਆਂ ਤੂਹੀਉਂ ਜਾਣੇ, ਸਾਥੋਂ ਇਹ ਹਿਸਾਬ ਨਹੀਂ ਰਹਿਣਾ।
ਅੱਜ ਭੀ ਖੁੱਸਾ, ਕੱਲ ਭੀ ਖੁੱਸਾ, ਸ਼ੇਰਾ ਤੇਰੇ ਜੀਵਣ ਪਿੱਛੋਂ,
ਸਾਡੇ ਕੋਲ ਪੰਜਾਬ ਨਹੀਂ ਰਹਿਣਾ। ਨਾਲੇ ਆਪਣਾ ਤਖਤ ਭੀ ਲੈ ਜਾ, ਨਾਲੇ ਆਪਣਾ ਬਖਤ ਭੀ ਲੈ ਜਾ,
ਆਪਣਾ ਨਾਲ ਸਮਾਜ ਭੀ ਲੈ ਜਾ!
ਖੱਫਣ ਵਿਚ ਲਪੇਟ ਲਵੀਂ ਤੂੰ, ਉੱਥੇ ਆਪ ਸਮੇਟ ਲਵੀਂ ਤੂੰ,
ਨਾਲੇ ਆਪਣਾ ਤਾਜ ਭੀ ਲੈ ਜਾ! ਕਿਹੜਾ ਇਸ ਨੂੰ ਪਹਿਨੂੰ ਪਾਊ? ਕਿਹੜਾ ਏਡੇ ਬੀੜੇ ਚਾਊ?
ਅਟਕ ਜਹੇ ਦਰਿਆ ਨੂੰ ਕਿਹੜਾ, ਸੈਨਤ ਨਾਲ ਈ ਜਾ ਅਟਕਾਊ?
ਤੇਰੇ ਪੁੱਤਰ ਭੁੱਲਦੇ ਫਿਰਸਨ, ਤੇਰੇ ‘ਹੀਰੇ’ ਰੁਲਦੇ ਫਿਰਸਨ,
ਤੇਰਾ ਨਲੂਆ ਬਣ ਕੇ ਕਿਹੜਾ, ਦੇਸ਼ਾਂ ਦੇ ਵਿਚ ਧੁੰਮਾਂ ਪਾਊ?
ਕੇਹੜਾ ਤੇਰਾ ਫੂਲਾ ਸਿੰਘ ਹੁਣ, ਸਿੱਖੀ ਦੇ ਬਾਗੀਚੇ ਲਾਊ?
ਏਸ ਬੇੜੀ ਦਾ ਤੂੰ ਮੁਹਾਣਾ। ਤੂੰ ਤੁਰ ਚਲਿਉਂ ਅੱਧ ਵਿਚ ਛੱਡ ਕੇ,
ਏਹਨੂੰ ਕੀਹਨੇ ਬੰਨੇ ਲਾਣਾ? ਏਸ ਗੱਡੀ ਦੇ ਟੁੱਟ ਗਏ ਪਹੀਏ, ਏਸ ਤੋਂ ਨਹੀਂ ਹੁਣ ਰਿਿੜ੍ਹਆ ਜਾਣਾ।
ਸੜਨੋਂ ਪਹਿਲੋਂ, ਜਲਨੋਂ ਪਹਿਲੋਂ, ਚੜ੍ਹ ਕੇ ਚਿਖਾ ਤੇ ਬਲਨੋਂ ਪਹਿਲੋਂ,
ਪਹਿਲੋਂ ਸਾਨੂੰ ਕੋਲੇ ਕਰ ਜਾ! ਅੱਜ ਭੀ ਉਜੜੇ, ਕੱਲ ਭੀ ਉਜੜੇ, ਲੋਕਾਂ ਹੱਥੋਂ ਉਜੜਨ ਨਾਲੋਂ,
ਹੱਥੀਂ ਖ਼ਾਲੀ ਖੋਲੇ ਕਰ ਜਾ!
ਸੁੱਤੀ ਪਈ ਤਲਵਾਰ ਏ ਤੇਰੀ, ਇਕ ਵਾਰੀ ਤੇ ਫੇਰ ਜਗਾ ਜਾ!
ਇਸ ਸ਼ੀਹਣੀ ਨੂੰ ਰਣ ਵਿਚ ਛੱਡ ਦੇ, ਗੱਭਰੂਆਂ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਲਾ ਜਾ!
ਕੁੰਢੀਆਂ-ਕੁੰਢੀਆਂ ਮੁੱਛਾਂ ਵਾਲੇ, ਟੇਢੀਆਂ-ਟੇਢੀਆਂ ਪੱਗਾਂ ਵਾਲੇ।
ਵੈਰੀ ਦੇ ਬਘਿਆੜੀ ਬੁਰਛੇ, ਮੋਟੇ-ਮੋਟੇ ਡੇਲਿਆਂ ਵਾਲੇ। ਨੌਂ-ਨੌਂ ਫੁੱਟੇ ਸੇਲਿਆਂ ਵਾਲੇ।
ਰੱਤੀ, ਮਾਸਾ ਗੁੱਸਾ ਖਾ ਕੇ, ਮੱਥੇ ਉੱਥੇ ਤਿਊੜੀਆਂ ਪਾ ਕੇ,
ਅੱਖੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਅੱਗ ਵਰਸਾ ਕੇ, ਖੜੇ-ਖੜੇ ਨੂੰ ਲਾਂਬੂ ਲਾ ਜਾ!
ਸ਼ੇਰਾ ਇਕ ਕਿਰਪਾਨ ਮਾਰ ਕੇ, ਸਹਿਜੇ ਜਹੇ ਇਕ ਭਬਕ ਮਾਰ ਕੇ,
ਓਸ ਗੀਦੀ ਨੂੰ ਮਜ਼ਾ ਚਖਾ ਜਾ! ਸੱਥਰ ਵਾਂਗਰ ਲੰਮਿਆਂ ਪਾ ਜਾ!
ਜਿੱਥੇ ਚਲਿਉਂ ਸਾਡੇ ਸਾਈਆਂ, ਸਾਨੂੰ ਉੱਥੇ ਨਾਲ ਈ ਲੈ ਜਾ!
ਵੇਖ ਤੇ ਸਹੀਂ, ਆ ਹੀਰਾ ਤੇਰਾ, ਏਹਦੀਆਂ ਕਦਰਾਂ ਤੂੰ ਹੀ ਜਾਣੇ,
ਏਹਨੂੰ ਤੋੜ ਨਿਆਣੇ ਦੇਸਣ, ਏਹਨੂੰ ਪਹਿਨ ਦਵਾਲੇ ਈ ਲੈ ਜਾ!
ਇਸ ਵਿਹੜੇ ਵਿਚ ਫੁੱਟ ਹੈ ਫੁੱਟੀ, ਇਸ ਨੇ ਇਕ ਦਿਨ ਫਲ ਹੈ ਜਾਣਾ।
ਤੈਨੂੰ ਲਾਂਬੂ ਮਗਰੋਂ ਲਗਸੀ, ਪਹਿਲੋਂ ਸਭ ਕੁਝ ਜਲ ਏ ਜਾਣਾ।
ਅਰਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਤੱਕ ਲਵੀਂ ਤੂੰ, ਰੋ-ਰੋ ਖਿੰਡਿਆ ਚੁੱਕ ਲਵੀਂ ਤੂੰ,
ਏਸ ਰਾਜ ਦਾ ਤੀਲਾ-ਤੀਲਾ, ਮਿੱਟੀ ਦੇ ਵਿਚ ਰਲ ਹੈ ਜਾਣਾ। ਕੀ ਹੋਇਆ ਜੇ ਏਸ ਕੌਮ ਦੇ, ਰਾਜੇ ਤੇ ਮਹਾਰਾਜੇ ਰੋਸਣ?
ਕੀ ਹੋਇਆ ਜੇ ਇੱਜ਼ਤਾਂ ਖਾਤਰ, ਲੋਭਾਂ ਖ਼ਾਤਰ, ਲੀਡਰ ਮੋਟੇ ਤਾਜੇ ਹੋਸਣ?
ਕੀ ਹੋਇਆ ਜੇ ਸਿਹਰੇ ਲਾ ਕੇ, ਉੱਚਿਆਂ ਉੱਚਿਆਂ ਹਾਥੀਆਂ ਉੱਤੇ,
ਪਰੀਆਂ ਕੋਲੋਂ ਚੌਰ ਕਰੌਂਦੇ, ਹੌਦਿਆਂ ਵਿਚ ਬਰਾਜੇ ਹੋਸਣ?
ਕੀ ਹੋਇਆ ਜੇ ਘਰੀਂ ਗ਼ੁਲਾਮਾਂ, ਵਜਦੇ ਤਰਬਾਂ ਵਾਜੇ ਹੋਸਣ?
ਕਿਸੇ ਕਿਸੇ ਦਾ ਦਮ ਨਹੀਂ ਭਰਨਾ, ਕਿਸੇ ਕਿਸੇ ਦਾ ਬੋਲ ਨਹੀਂ ਜਰਨਾ।
ਤੇਰੀ ਜੰਮਣੀ ਕਿਸੇ ਨਹੀਂ ਜੰਮਣਾ, ਤੇਰੀ ਮਰਨੀ ਕਿਸੇ ਨਹੀਂ ਮਰਨਾ। ਤੇਰਾ ਕੋਈ ‘ਅਜ਼ੀਜ਼’ ਨਹੀਂ ਰਹਿਣਾ, ਤੇਰਾ ਕੋਈ ‘ਧਿਆਨ’ ਨਹੀਂ ਰਹਿਣਾ।
ਕੀਹਨੂੰ ਸੌਂਪੇਂ ਰਾਜ-ਬਣਤਰਾਂ? ਇਨਸਾਨਾਂ ਇਨਸਾਨ ਨਹੀਂ ਰਹਿਣਾ।
ਚਿੱਟੀ ਪੱਗ ਨੂੰ ਦਾਗ ਲੱਗ ਗਇਆ, ਹੋਰ ਕਿਸੇ ਨੇ ਧੋਣਾ ਹੈ ਨਹੀਂ।
ਆਪਣੇ ਰੋਣੇ ਹਰ ਕੋਈ ਰੋਸੀ, ਤੈਨੂੰ ਕਿਸੇ ਨੇ ਰੋਣਾ ਹੈ ਨਹੀਂ |
