ਓਸ ਇਕ ਐਸਾ ਚਾਨਣ ਕੀਤਾ, ਜਿਸ ਨੇ ਘੁਪ ਹਨ੍ਹੇਰਾ ਪੀਤਾ। ਐਸੀ ਇਕ ਜੋਤ ਜਗਾਈ, ਕਾਲੀ ਰਾਤ ਦੀ ਹੋਈ ਸਫਾਈ ਕੂੜ। ਅਮਾਵਸ ਸਚ ਚੰਦ੍ਰਮਾ, ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਸੀ ਬਣ ਕੇ ਆਇਆ। ਮਿਟ ਗਈ ਰਾਤ ਗਮਾਂ ਦੀ ਕਾਲੀ, ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਇਕ ਯੁੱਗ ਪਲਟਾਇਆ। ਓਸ ਇਕ ਐਸਾ ਚਾਨਣ ਕੀਤਾ, ਨਹੀਂ ਕੋਈ ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਜਿਹਾ, ਜਿਸ ਬਾਬਰ ਨੂੰ ਜਾਬਰ ਕਿਹਾ। ਨਹੀਂ ਕੀਤੀ ਉਸ ਦੀ ਵਡਿਆਈ, ਜਬਰ ਅੱਗੇ ਨਾ ਧੌਣ ਝੁਕਾਈ। “ਰਾਜੇ ਸੀਹ ਮੁਕਦਮ ਕੁਤੇ”, ਇਹ ਗੱਲ ਕਹਿਣੋ ਨਹੀਂ ਘਬਰਾਇਆ। ਯੁੱਗ ਪੁਰਸ਼ ਕਰਾਂਤੀ-ਕਾਰੀ, ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਇਕ ਯੁੱਗ ਪਲਟਾਇਆ। ਓਸ ਇਕ ਐਸਾ ਚਾਨਣ ਕੀਤਾ. . . ਅੰਗਦ, ਅਮਰ ਦੇਵਾਂ ਵੀ ਉਹ ਸੀ, ਫਿਰ ਉਹ ਰਾਮਦਾਸ ਗੁਰੂ ਬਣਿਆ। ਹਰਿਮੰਦਰ ਦੀ ਰਚਨਾ ਕੀਤੀ, ਜਿੱਥੇ ਛੱਤਰ ਸੋਨੇ ਦਾ ਤਣਿਆ। ਜਿਹਦੇ ਸਰੋਵਰ ਵਿਚ ਨਹਾ ਕੇ, ਕਾਲੇ ਕਾਂਵਾਂ ਰੰਗ ਵਟਾਏ। ਦੇਹੀ ਕੁੰਦਨ ਵਾਂਗ ਬਣਾ ਲਈ, ਕਈ ਕੋਹੜੀਆਂ ਦੇ ਕੋਹੜ ਹਟਾਏ। ਪੰਜਵੇਂ ਜਾਮੇ ਵਿਚ ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ, ਤੱਤੀ ਲੋਹ 'ਤੇ ਆਸਨ ਲਾਇਆ। ਜਬਰ ਨਾਲ ਉਸ ਸਬਰ ਲੜਾਇਆ, ਯੁੱਗ ਪੁਰਸ਼ ਇਕ ਯੁੱਗ ਪਲਟਾਇਆ। ਓਸ ਇਕ ਐਸਾ ਚਾਨਣ ਕੀਤਾ. . . ਛੇਵੇਂ ਯੁੱਗ ਵਿਚ ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ, ਰਣ ਦੇ ਵਿਚ ਤੇਗਾ ਖੜਕਾਇਆ। ਇਕ ਮੀਰੀ ਤੇ ਇਕ ਪੀਰੀ ਦੀ, ਗਲ਼ ਵਿਚ ਦੋ ਕਿਰਪਾਨਾਂ ਪਾਈਆਂ। ਧਰਮ ਸਿਆਸਤ ਇਕੱਠੀ ਕੀਤੀ, ਮਾਲਾ ਨਾਲ ਜੋੜੀ ਤਲਵਾਰ। ਉਸ ਕਿਸੇ ਦੀ ਈਨ ਨਾ ਮੰਨੀ, ਕੀਤੇ ਜ਼ੁਲਮ ਬੜੇ ਸਰਕਾਰ। ਦਿੱਲੀ ਤਖ਼ਤ ਦੇ ਨਾਲੋਂ ਉੱਚਾ, ਉੱਚਾ ਤਖ਼ਤ ਅਕਾਲ ਬਣਾਇਆ। ਹਰ ਜ਼ੁਲਮ ਲਈ ਉਸ ਟੱਕਰ, ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਇਕ ਯੁੱਗ ਪਲਟਾਇਆ। ਓਸ ਇਕ ਐਸਾ ਚਾਨਣ ਕੀਤਾ, ਫਿਰ ਬਣ ਕੇ ਹਰਿਰਾਇ ਨਾਨਕ, ਕੀਰਤਪੁਰ ਦੀ ਧਰਤ ਸ਼ਿੰਗਾਰੀ। ਗੇਂਦੇ ਵਰਗਿਆਂ ਸੇਵਕਾਂ ਤਾਈਂ, ਐਸੀ ਚਾੜੀ ਨਾਮ ਖੁਮਾਰੀ। ਜਿਸ ਦੇ ਡਿੱਠਿਆਂ ਦੁੱਖ ਲਹਿ ਜਾਂਦੇ, ਸ੍ਰੀ ਹਰਿਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਜੀ ਨਾਮ ਧਰਾਇਆ। ਨੌਵੇਂ ਜਾਮੇ ਵਿਚ ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ, ਹਿੰਦ ਦਾ ਡੁੱਬਦਾ ਧਰਮ ਬਚਾਇਆ। ਓਸ ਇਕ ਐਸਾ ਚਾਨਣ ਕੀਤਾ. . . ਦਸਵੇਂ ਜਾਮੇ ਵਿਚ ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ, ਖਾਲਸ ਖਾਲਸਾ-ਪੰਥ ਸਜਾਇਆ। ਦੇ ਕੇ ਪਾਹੁਲ ਖੰਡੇ ਦੀ ਸਾਨੂੰ, ਊਚ ਨੀਚ ਦਾ ਭੇਦ ਮਿਟਾਇਆ। ਜਿਸ ਮਹਿਲ ਦੀ ਨੀਂਹ ਸੀ ਰੱਖੀ, ਉਸ ਨੂੰ ਪੂਰਾ ਕਰ ਦਿਖਲਾਇਆ। ਖੂਨ ਮਿਝ ਦਾ ਲਾ ਕੇ ਗਾਰਾ, ਪੁਖਤਾ ਪੰਥ ਦਾ ਮਹਿਲ ਬਣਾਇਆ। ਜੰਝੂ ਦੀ ਥਾਂ ਤੇਗ ਸਜਾਈ, ਨਹੀਂ ਕਿਸੇ ਗ਼ਲ ਜੰਝੂ ਪਾਇਆ। ਝੁੱਲ ਰਹੇ ਝੰਡੇ ਥਾਂ-ਥਾਂ ਉੱਤੇ, ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਇਕ ਯੁੱਗ ਪਲਟਾਇਆ। ਓਸ ਇਕ ਐਸਾ ਚਾਨਣ ਕੀਤਾ. . . ਇਕ ਦੇਸ਼ ਨਹੀਂ ਹਰ ਦੇਸ਼ ਵਿਚ, ਆਲੀਸ਼ਾਨ ਨੇ ਗੁਰਦੁਆਰੇ। ਯੂ. ਕੇ., ਥਾਈਲੈਂਡ, ਅਮਰੀਕਾ, ਗੂੰਜ ਰਹੇ ਹਰ ਥਾਂ ਜੈਕਾਰੇ। ਕਈਆਂ ਨੇ ਸਿਰ ਚਿੱਟੇ ਬੱਧੇ, ਕਈਆਂ ਨੇ ਨੀਲੇ ਦਸਤਾਰੇ। ਕਾਰੋਬਾਰ ਚਲਾ ਰਹੇ ਹਰ ਥਾਂ, ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਦੇ ਸਿੰਘ ਪਿਆਰੇ। ਤਲਵੰਡੀ ਵਿਚ ਜਮ ਕੇ ਸਿੱਖੀ, ਕਿੰਨੀ ਦੂਰ ਦਾ ਪੰਧ ਮੁਕਾਇਆ। ਯੁੱਗ ਪੁਰਸ਼ ਕਰਾਂਤੀ-ਕਾਰੀ, ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਇਕ ਯੁੱਗ ਪਲਟਾਇਆ। ਓਸ ਇਕ ਐਸਾ ਚਾਨਣ ਕੀਤਾ. . . ਨਾਨਕ ਨਾਮ ਲੇਵਾ ਗੁਰ ਸਿੱਖੋ, ਜਮ-ਜਮ ਆਪਣਾ ਕੰਮ ਚਲਾਵੋ। ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਦਾ ਨਾਮ ਨਾ ਭੁੱਲਣਾ, ਭਾਵੇਂ ਕਿਤੇ ਆਵੋ-ਜਾਵੋ। ਸਤਿਗੁਰ ਮੇਹਰ ਕਰੇ ਤੁਸਾਂ `ਤੇ, ਜਾ ਕੇ ਚੰਨ 'ਤੇ ਪੈਰ ਟਿਕਾਵੋ। ਹੱਸੋ ਖੇਡੋ ਖੁਸ਼ੀਆਂ ਮਾਣੋ, ਚੰਗਾ ਪੀਵੋ, ਚੰਗਾ ਖਾਵੋ। ਜਿਸ ਪੁੱਤਰਾਂ ਦੀਆਂ ਲਾਸ਼ਾਂ ਉੱਤੇ, ਦੋ ਗਜ ਦਾ ਨਾ ਕਫਨ ਪਾਇਆ। ਨਿਰਛਲ ਉਹ ਗੁਰੂ ਨਾ ਭੁੱਲਣਾ, ਜਿਸ ਆਪਣਾ ਸਰਬੰਸ ਲੁਟਾਇਆ। ਓਸ ਇਕ ਐਸਾ ਚਾਨਣ ਕੀਤਾ, ਜਿਸ ਨੇ ਘੁਪ ਹਨ੍ਹੇਰਾ ਪੀਤਾ। |