ਮਨੀ ਸਿੰਘ ਸ਼ਹੀਦ ਦੀ ਗੱਲ ਕਰਸਾਂ ਸਾਰੇ ਸੁਣਿਓ ਨਾਲ ਧਿਆਨ ਭਾਈ,
ਵਿਚ ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਹੋਏ ਪੈਦਾ ਮਾਈ ਦਾਸ ਸੀ ਪਿਤਾ ਦਾ ਨਾਮ ਭਾਈ।
ਬਾਰ੍ਹਾਂ ਭਾਈ ਸਨ ਇਹ ਮਹਾਨ ਯੋਧੇ ਗੁਰੂ ਘਰ ਦੇ ਸਨ ਸੇਵਾਦਾਰ ਭਾਈ ।
ਗਿਆਰਾਂ ਵਿਚ ਲੜਾਈਆਂ ਸ਼ਹੀਦ ਹੋਏ ਨਾਲ ਸਿੱਖੀ ਦੇ ਸੀ ਪਿਆਰ ਭਾਈ ।
ਭਾਈ ਦਿਆਲਾ ਸੀ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਸਕਾ ਵੀਰਾ ਜਿਸਨੂੰ ਦੇਗ 'ਚ ਸੀ ਦਿੱਤਾ ਉਬਾਲ ਭਾਈ
ਗੁਰੂ ਘਰ ਦੀ ਸੇਵਾ ਸਭ ਰਹੇ ਕਰਦੇ ਸਿੱਖੀ ਰੱਖੀ ਸੀ ਇਨ੍ਹਾਂ ਸੰਭਾਲ ਭਾਈ ।
ਦਸਮ ਪਿਤਾ ਦੀ ਸ਼ਰਨ ਵਿਚ ਆਪ ਆ ਕੇ ਬਣ ਗਏ ਸਨ ਵੱਡੇ ਵਿਦਵਾਨ ਭਾਈ
ਸਭ ਬਾਣੀਆਂ ਕੰਠ ਸਨ ਕਰ ਲਈਆਂ ਹਾਸਲ ਕਰ ਲਿਆ ਸੀ ਪੂਰਾ ਗਿਆਨ ਭਾਈ
ਲੜਿਆ ਯੁੱਧ ਭੰਗਾਣੀ ਦਾ ਸਿੰਘ ਸੂਰੇ ਵੱਡੇ ਵੱਡੇ ਦੁਸ਼ਮਣ ਦਿੱਤੇ ਮਾਰ ਭਾਈ,
ਜਦੋਂ ਵਾਹੀ ਤਲਵਾਰ ਨਦੌਣ ਅੰਦਰ, ਓਥੇ ਦੁਸ਼ਮਣਾਂ ਦੀ ਹੋਈ ਹਾਰ ਭਾਈ
ਦਲੇਰੀ ਸਿੰਘ ਦੀ ਵੇਖੀ ਗੁਰੂ ਮੇਰੇ ਉਪਾਧੀ ਦੇ ਦਿਵਾਨ ਬਣਾ ਦਿੱਤਾ,
ਦਿੱਤਾ ਥਾਪੜਾ ਸਿੰਘ ਨੂੰ ਗੁਰੂ ਜੀ ਨੇ ਮਨੀ ਸਿੰਘ ਮਹਾਨ ਬਣਾ ਦਿੱਤਾ ।
ਕਥਾਵਾਚਕ ਬਣ ਗਏ ਸਨ ਬਹੁਤ ਵੱਡੇ ਸਾਰੀ ਸੰਗਤ ਨੂੰ ਕਥਾ ਸੁਣਾਂਵਦੇ ਸਨ,
ਕਥਾ ਸੁਣ ਕੇ ਭਾਈ ਮਨੀ ਸਿੰਘ ਕੋਲੋਂ ਸਾਰੇ ਸਿੱਖ ਨਿਹਾਲ ਹੋ ਜਾਂਵਦੇ ਸਨ।
ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਦੇ ਸਿੱਖਾਂ ਦੀ ਬੇਨਤੀ 'ਤੇ ਹਰਿਮੰਦਰ ਸਾਹਿਬ ਦੇ ਗ੍ਰੰਥੀ ਥਾਪ ਦਿੱਤਾ,
ਕੀਤੀ ਸੇਵਾ ਗ੍ਰੰਥੀ ਦੀ ਆਪ ਆ ਕੇ ਵਾਹਿਗੁਰੂ ਸੇਵਾ ਦਾ ਵਰ ਸੀ ਆਪ ਦਿੱਤਾ ।
ਚੌਧਰੀ ਦੇਵੇ ਨਾਲ ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਯੁੱਧ ਹੋਇਆ ਓਥੇ ਦੇਵੇ ਦੀ ਹੋਈ ਸੀ ਹਾਰ ਭਾਈ,
ਡਾਹਢੀ ਵਾਹੀ ਤੇਗ ਸੀ ਖਾਲਸੇ ਨੇ ਫੌਜ ਦੁਸ਼ਮਣ ਦੀ ਦਿੱਤੀ ਸੀ ਮਾਰ ਭਾਈ।
ਭਾਈ ਸਾਹਿਬ ਨੇ ਸੋਚਿਆ ਰਲ ਮਿਲ ਕੇ ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਦੀਵਾਲੀ ਮਨਾਈ ਜਾਵੇ,
ਸਾਰੇ ਸਿੱਖਾਂ ਨੂੰ 'ਕੱਠੇ ਕਰ ਇਕ ਥਾਂ ਸੁਲਹਾ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਵਿਚ ਕਰਵਾਈ ਜਾਵੇ।
ਜਕਰੀਆ ਖਾਂ ਨੇ ਆਗਿਆ ਦੇ ਦਿੱਤੀ ਰੁਪੱਈਆ ਦਸ ਹਜ਼ਾਰ ਸੀ ਮੰਗ ਲਿਆ,
ਬੜਾ ਚਲਾਕ ਤੇ ਜਾਲਮ ਸੀ ਉਹ ਬੰਦਾ ਸਿੱਖਾਂ ਨੂੰ ਮਾਰਨ ਦਾ ਲੱਭ ਉਸ ਢੰਗ ਲਿਆ ਭਾਈ
ਸਾਹਿਬ ਨੂੰ ਮਿਲ ਗਈ ਸੂਹ ਇਸਦੀ ਆਉਣੋਂ ਸਿੱਖਾਂ ਨੂੰ ਮਨ੍ਹਾ ਸੀ ਕਰ ਦਿੱਤਾ,
ਭਾਈ ਸਾਹਿਬ ਪੈਸੇ ਨਾਂ ਦੇ ਸਕੇ ਫੜ ਮੁਗ਼ਲਾਂ ਨੇ ਜੇਲ੍ਹ ਵਿਚ ਪਾ ਦਿੱਤਾ ।
ਕਰਨਾ ਸੀ ਸ਼ਹੀਦ ਉਨ੍ਹਾਂ ਸਿੰਘ ਤਾਈਂ ਕਤਲ ਕਰਨ ਦਾ ਫਤਵਾ ਸੀ ਲਾ ਦਿੱਤਾ।
ਬੰਦ ਬੰਦ ਕੱਟ ਕੇ ਸੀ ਸ਼ਹੀਦ ਕੀਤਾ ਸ਼ਾਂਤ ਰਹਿ ਸਰੀਰ ਕਟਵਾ ਰਿਹਾ ਸੀ,
ਕੰਬਦਾ ਪਿਆ ਜੱਲਾਦ ਸੀ ਉਸ ਵੇਲੇ ਜੁਲਮ ਕਰਦਾ ਹੋਇਆ ਘਬਰਾ ਰਿਹਾ ਸੀ।
ਮਿੱਠਾ ਕਰਕੇ ਮੰਨਿਆ ਭਾਣਿਆਂ ਨੂੰ ਭਾਈ ਸਾਹਿਬ ਸ਼ਹੀਦੀ ਪਾ ਗਏ ਸੀ।
ਜਾਨ ਵਾਰ ਦਿੱਤੀ ਸਿਦਕ ਤੋਂ ਨਾ ਡੋਲੇ ਸ਼ਾਨ ਸਿੱਖੀ ਦੀ ਉਹ ਵਧਾ ਗਏ ਸੀ।
ਆਖੇ ਪ੍ਰਤਾਪ ਸਿੰਘ ਸ਼ਹੀਦਾਂ ’ਤੇ ਮਾਣ ਸਾਨੂੰ ਸੋਹਣਾ ਮਰਨ ਦਾ ਢੰਗ ਸਿਖਾ ਗਏ ਸੀ,
ਸਿੱਖ ਕੌਮ ਦੀ ਚੜ੍ਹਦੀ ਕਲਾ ਖਾਤਰ ਹੱਸ ਹੱਸ ਸ਼ਹੀਦੀਆਂ ਪਾ ਗਏ ਸੀ।