ਹੁਣੇ ਤਾਜਾ ਹੀ ਵਾਪਰੀ ਇਕ ਘਟਨਾ ਵੀ ਸੁਣ ਲਵੋ:

ਥੋਹੜੇ ਦਿਨ ਹੋਏ ਆਸਟ੍ਰੇਲੀਆ ਦੇ ਇਕ ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਗੁਰਦੁਆਰੇ ਦੇ ਪ੍ਰਬੰਧਕਾਂ ਨੇ ਗਿਆਨੀ ਜੀ ਨੂੰ ਆਖਿਆ ਕਿ ਉਹ ਐਤਵਾਰ ਦੇ ਦੀਵਾਨ ਵਿਚ, ਸ੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਹਰਿ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਸਾਹਿਬ ਜੀ ਬਾਰੇ ਬੋਲਣ। ਮਿੰਟ ਦਸ ਤੋਂ ਪੰਦਰਾਂ ਦਾ ਸਮਾ ਦਿਤਾ। ਏਸੇ ਸਮੇ ਦੇ ਵਿਚ ਹੀ ਸਿਧ ਕਰਕੇ ਦੱਸਣ ਲਈ ਆਖਿਆ ਕਿ ਇਕ ਸਵਾ ਪੰਜ ਸਾਲ ਦਾ ਬੱਚਾ ਕਿਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਗੁਰੂ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ! ਪ੍ਰਬੰਧਕ ਬਹੁਤ ਵਿਦਵਾਨ ਤੇ ਸੰਗਤ ਵੀ ਬਹੁਤ ਪੜ੍ਹੇ ਲਿਖਿਆਂ ਦੀ ਸੀ। ਗਿਆਨੀ ਜੀ ਨੇ ਅੰਦਾਜ਼ੇ ਨਾਲ਼ ਹੀ ਸਮੇ ਦੇ ਅੰਦਰ ਅੰਦਰ ਆਪਣੀ ਗੱਲ ਸਮਾਪਤ ਕਰ ਦਿਤੀ, ਕਿਉਂਕਿ ਘੜੀ ਤੇ ਇਹਨਾਂ ਪਾਸ ਕਦੀ ਹੁੰਦੀ ਨਹੀ, ਤੇ ਉਸ ਗੁਰਦੁਆਰੇ ਦਾ ਹਾਲ ਬਹੁਤ ਵੱਡਾ ਹੋਣ ਕਰਕੇ ਕੰਧ ਨਾਲ਼ ਲੱਗੀ ਘੜੀ ਦੀਆਂ ਸੂਈਆਂ ਵੀ, ਦੂਰ ਹੋਣ ਕਰਕੇ, ਇਹਨਾਂ ਦੀ ਅੱਖ ਦੀ ਮਾਰ ਹੇਠ ਆਉਣੋ ਬਚੀਆਂ ਰਹੀਆਂ। ਦੀਵਾਨ ਦੀ ਸਮਾਪਤੀ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਇਕ ਟੇਬਲ ਦੁਆਲੇ ਡਠੀਆਂ ਕੁਰਸੀਆਂ ਉਪਰ ਡਟ ਕੇ ਪ੍ਰਸ਼ਾਦਾ ਛਕਣ ਸਮੇ, ਬਹੁਤੇ ਸਿਆਣੇ ਸੱਜਣ ਇਹਨਾਂ ਦੇ ਸੱਜੇ ਖੱਬੇ ਜਿਹੇ ਹੀ ਸਜੇ ਹੋਏ ਸਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿਚ ਪ੍ਰੋਫ਼ੈਸਰ, ਡਾਕਟਰ, ਵਕੀਲ ਆਦਿ ਸਨ। ਇਕ ਸੁਲਝੇ ਹੋਏ ਪ੍ਰੋਫ਼ੈਸਰ ਸੱਜਣ ਕਹਿਣ ਲੱਗੇ, "ਗਿਆਨੀ ਜੀ, ਗਿਆਨ ਤਾਂ ਤੁਹਾਡਾ ਬੜਾ ਹੈ; ਵਿਖਿਆਨ ਵੀ ਸੋਹਣਾ ਸੀ ਪਰ ਤੁਸੀਂ ਸਿਧਾ ਗੁਰੂ ਹਰਿ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਸਾਹਿਬ ਜੀ ਬਾਰੇ ਬੋਲਣ ਦੀ ਬਜਾਇ ਪਹਿਲਾਂ ਏਧਰ ਓਧਰ ਦੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ਵੀ ਮਾਰੀ ਗਏ!" ਉਸ ਪ੍ਰੋਫ਼ੈਸਰ ਨੂੰ ਸਿਧਾ ਜਵਾਬ ਦੇਣ ਦੀ ਥਾਂ ਗਿਆਨੀ ਜੀ ਬਗਲਾ ਫੜਨ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਸੁਣਾਉਣ ਲੱਗ ਪਏ: ਇਕ ਵੱਡੇ ਛੱਪੜ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਇਕ ਨਿਕਾ ਜਿਹਾ ਧੋੜਾ ਸੀ; ਜਿਵੇਂ ਸਮੁੰਦਰ ਵਿਚ ਟਾਪੂ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਉਸ ਧੋੜੇ ਉਪਰ ਇਕ ਬਗਲਾ ਬੈਠਾ ਸੀ। ਕਿਸੇ ਨੇ ਪੁੱਛਿਆ, "ਭਾਊ, ਉਹ ਬਗਲਾ ਕਿਵੇਂ ਫੜਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ!" "ਸੌਖਾ ਹੀ ਕੰਮ ਹੈ ਇਹ ਤਾਂ।" ਜਵਾਬ ਸੀ ਭਾਊ ਦਾ। "ਕਿਵੇਂ ਭਾਊ?" ਉਤਸੁਕਤਾ ਵੱਸ ਉਸ ਸੱਜਣ ਨੇ ਪੁੱਛਿਆ "ਇਕ ਮੋਮਬੱਤੀ ਲੈ ਲਓ ਤੇ ਇਕ ਤੀਲ਼ਾਂ ਦੀ ਡੱਬੀ। ਛੱਪੜ ਵਿਚ ਤਰਦੇ ਹੋਏ ਹੌਲ਼ੀ ਹੌਲ਼ੀ ਬਗਲੇ ਦੇ ਪਿਛੇ ਚਲੇ ਜਾਓ ਤੇ ਮੋਮਬੱਤੀ ਬਾਲ ਕੇ ਉਸ ਦੇ ਸਿਰ ਉਪਰ ਰੱਖ ਕੇ ਆਪ ਵਾਪਸ ਮੁੜ ਆਓ। ਜਦੋਂ ਮੋਮ ਪੱਘਰ ਕੇ ਬਗਲੇ ਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਵਿਚ ਪੈ ਜਾਵੇ ਤਾਂ ਉਸ ਨੂੰ ਦਿਸਣੋ ਹਟ ਜਾਵੇਗਾ ਤਾਂ ਮਲਕੜੇ ਜਿਹੇ ਪਿੱਛੋਂ ਦੀ ਜਾ ਕੇ ਉਸ ਨੂੰ ਧੌਣੋ ਫੜ ਲਓ। ਬੱਸ ਏਨਾ ਹੀ ਕੰਮ ਹੈ।" "ਤੇ ਭਾਊ, ਜਦੋਂ ਮੋਬਬੱਤੀ ਰੱਖਣ ਜਾਣਾ ਬਗਲੇ ਦੇ ਸਿਰ ਤੇ, ਓਦੋਂ ਹੀ ਕਿਉਂ ਨਾ ਉਸ ਨੂੰ ਫੜ ਲਿਆ ਜਾਵੇ!" "ਫਿਰ ਇਹ ਕੋਈ ਸਾਇੰਟਿਫਿਕ ਤਰੀਕਾ ਤੇ ਨਾ ਨਾ ਹੋਇਆ ਬਗਲਾ ਫੜਨ ਦਾ!'" ਉਤਰ ਸੀ ਭਾਊ ਦਾ।

ਮੇਰੇ ਖਿਆਲ ਵਿਚ ਜੇਕਰ ਗਿਆਨੀ ਜੀ ਜਿਵੇਂ 'ਟਰੇਡ' ਵਿਚ ਸਫਲ ਨੇ ਜੇ ਕਿਤੇ ਇਹਨਾਂ ਪਾਸ ਟਰੇਡ ਨੂੰ ਲੋਕਾਂ ਅੱਗੇ ਪ੍ਰੋਸਣ ਵਾਲ਼ੇ 'ਟਰਿੱਕ' ਵੀ ਆਉਂਦੇ ਹੁੰਦੇ ਤਾਂ ਕਿੰਨੀ ਚੰਗੀ ਗੱਲ ਹੁੰਦੀ ਤੇ ਸ਼ਾਇਦ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਿੱਖ ਕੌਮ ਵੀ ਇਹਨਾਂ ਦੀ ਵਿਦਵਤਾ, ਸੁਹਿਰਦਤਾ, ਕਲਮ ਕਲਾ ਤੇ ਭਾਸ਼ਨ ਕਲਾ ਤੋਂ ਲਾਭ ਉਠਾ ਸਕਦੀ। ਪਰ “ਡੁੱਬੀ ਤਾਂ ਤਾਂ ਹੀ ਜੇ ਸਾਹ ਨਾ ਆਇਆ!“ ਦੇ ਅਖਾਣ ਵਾਂਗ ਇਹ ਤਾਂ ਬਿਲਕੁਲ ਸਾਧਾਰਨ ਕੱਪੜਿਆਂ ਵਿਚ ਹੀ, ਸਾਧਾਰਨਤਾ ਸਹਿਤ, ਹਰ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਵਿਅਕਤੀਆਂ ਵਿਚ ਵਿਚਰਦੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ ਤੇ ਨਹੀਂ ਵੇਖਦੇ ਥਾਂ ਕੁਥਾਂ। ਹਰੇਕ ਸਮੇ ਇਕੋ ਜਿਹਾ ਹੀ ਵਰਤ ਵਿਹਾਰ ਰਖਦੇ ਹਨ। ਮਖੌਲ, ਖੁਲ੍ਹੀਆਂ ਬਾਤਾਂ, ਹਾਸਾ ਆਦਿ ਦੀ ਅਵਸਥਾ ਸਮੇ, ਸਮੇ ਤੇ ਸਥਾਨ ਦਾ ਖਿਆਲ ਨਹੀ ਕਰਦੇ। ਨਹੀ ਇਸ ਗੱਲ ਦਾ ਧਿਆਨ ਕਰਦੇ ਕਿ ਲੋਕ ਇਹਨਾਂ ਦੀ ਸ਼ਖ਼ਸੀਅਤ, ਉਮਰ, ਵਿਦਵਤਾ, ਤਜੱਰਬਾ ਤੇ ਸਮਾਜ ਵਿਚ ਇਹਨਾਂ ਦਾ ਸਥਾਨ ਵੇਖ ਕੇ ਇਹਨਾਂ ਪਾਸੋਂ ਗੰਭੀਰਤਾ ਦੀ ਆਸ ਰੱਖਦੇ ਹਨ ਪਰ ਇਹਨਾਂ ਤਾਂ ਜਿਵੇਂ ਸਹੁੰ ਹੀ ਖਾ ਰੱਖੀ ਹੈ ਕਿ ਹਾਸੇ ਤੋਂ ਬਿਨਾ ਗੱਲ ਹੀ ਕੋਈ ਨਹੀ ਕਰਨੀ ਭਾਵੇਂ ਕਿੰਨੀ ਵੀ ਗੰਭੀਰਤਾ ਦੀ ਤਵੱਕੋਂ ਵਾਲ਼ੀ ਸਥਿਤੀ ਹੋਵੇ; ਤੇ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਬਹੁਤੀ ਵਾਰੀ 'ਹਾਸੇ ਦਾ ਮੜਾਸਾ' ਹੀ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਹਾਂ ਇਹ ਵੀ ਠੀਕ ਹੈ: ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਰੱਬ ਗੰਜੇ ਨੂੰ ਨਹੁੰ ਨਹੀ ਦਿੰਦਾ ਤਾਂ ਕਿ ਉਹ ਆਪਣਾ ਸਿਰ ਖੁਰਕ ਕੇ ਲਹੂ ਨਾ ਕਢ ਲਵੇ। ਸ਼ਾਇਦ ਗਿਆਨੀ ਜੀ ਨੂੰ ਥਾਂ ਸਿਰ ਰੱਖਣ ਲਈ ਹੀ ਇਹਨਾਂ ਨੂੰ ਏਹੋ ਜਿਹਾ ਬਣਾ ਧਰਿਆ ਹੈ, ਕੁਦਰਤ ਨੇ! ਸੁਣ ਲਓ ਇਕ ਹੋਰ ਇਹਨਾਂ ਦੀ 'ਕਰਤੂਤ':

ਸਿਡਨੀ ਦੇ ਇਕ ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਸਾਹਿਬ ਦੇ ਗ੍ਰੰਥੀ ਜੀ ਨੇ ਦੇਸ ਨੂੰ ਜਾਣਾ ਸੀ। ਇਕ ਦਿਨ ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਸਾਹਿਬ ਦੇ ਚੇਅਰਮੈਨ, ਮੀਤ ਪ੍ਰਧਾਨ ਤੇ ਕੁਝ ਹੋਰ ਸੱਜਣ ਇਹਨਾਂ ਦੇ ਘਰ ਆਏ ਤੇ ਇਹਨਾਂ ਨੂੰ ਕੁਝ ਦਿਨਾਂ ਲਈ ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਸਾਹਿਬ ਦੀ ਸੇਵਾ ਨਿਭਾਉਣ ਲਈ ਬੇਨਤੀ ਕੀਤੀ। ਬਿਨਾ ਕੋਈ 'ਅਗਰਚਿ ਮਗਰਚਿ' ਲਾਏ ਦੇ ਇਹਨਾਂ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਧੰਨ ਭਾਗ ਮੇਰੇ, ਤੁਸੀਂ ਮੈਨੂੰ ਇਸ ਸੇਵਾ ਦੇ ਯੋਗ ਸਮਝਿਆ! ਤੁਸੀਂ ਕਾਂ ਦੇ ਹੱਥ ਵੀ ਸੁਨੇਹਾ ਭੇਜ ਦਿੰਦੇ, ਮੈ ਸਿਰ ਪਰਨੇ ਚੱਲ ਕੇ ਹਾਜਰ ਹੁੰਦਾ। ਤੁਸੀਂ ਆਪ ਚੱਲ ਕੇ ਆਉਣ ਦੀ ਖੇਚਲ ਕਿਉਂ ਕੀਤੀ!" ਏਥੇ ਵੀ ਕੁਝ ਦਿਨਾਂ ਬਾਅਦ ਹੀ ਬੁੜ੍ਹੀ ਦੇ ਸੇਹਰੇ ਸਾੜਨ ਵਾਲ਼ੀ ਗੱਲ ਹੀ, ਇਹ ਬਹੁਤਾ ਕੌਮੀ ਦਰਦ ਰੱਖਣ ਵਾਲ਼ਾ ਸੱਜਣ, ਕਰ ਬੈਠਾ। ਕਮੇਟੀ ਵੱਲੋਂ ਹਰੇਕ ਤਿੰਨੀਂ ਮਹੀਨੀਂ ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਸਾਹਿਬ ਦੀ ਆਮਦਨ ਖ਼ਰਚ ਦਾ ਵੇਰਵਾ ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਸਾਹਿਬ ਦੇ ਦਰਵਾਜੇ ਦੇ ਨਾਲ਼ ਚਿਪਕਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ। ਇਕ ਦਿਨ ਕਿਸੇ ਦੇ ਦੱਸੇ ਤੇ, ਇਸ ਦੀ ਨਿਗਾਹ ਉਸ ਕਾਗਜ਼ ਤੇ ਪੈ ਗਈ। ਉਸ ਹਿਸਾਬ ਵਿਚ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਡਾਲਰ ਕਿਸੇ ਕੰਪਨੀ ਨੂੰ ਗਾਰਬਿਜ ਚੁੱਕਣ ਵਾਸਤੇ ਗ਼ਲਤ ਦਿਤੇ ਜਾ ਰਹੇ ਸਨ। ਓਥੋਂ ਪੜ੍ਹ ਕੇ ਓਸੇ ਸਮੇ ਹੀ ਇਹ ਪੈਸੇ ਲੈਣ ਵਾਲ਼ੀ ਕੰਪਨੀ ਨੂੰ ਫ਼ੋਨ ਕਰਕੇ ਅੱਗੋਂ ਤੋਂ ਇਹ 'ਸੇਵਾ' ਕਰਨ ਦੀ ਇਸ ਨੇ, ਕਮੇਟੀ ਨੂੰ ਦੱਸਿਆਂ ਬਿਨਾ ਹੀ ਮਨਾਹੀ ਕਰ ਦਿਤੀ। ਆਪਣੀ ਅਕਲ ਘੋਟਦੇ ਹੋਏ ਨੇ, ਕਮੇਟੀ ਮੈਬਰਾਂ ਤੋਂ ਪੁਛਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿਤਾ ਕਿ ਗਾਰਬਿਜ ਕੁਲੈਕਸ਼ਨ ਦਾ ਬਿੱਲ਼ ਤਾਂ ਕੌਂਸਲ ਦੇ ਖ਼ਰਚ ਵਿਚ ਹੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹੁੰਦਾ ਹੈ; ਇਹ ਵੱਖਰਾ ਖ਼ਰਚ ਕਾਹਦਾ ਹੈ! ਨਾ ਸਕੱਤਰ, ਨਾ ਪ੍ਰਧਾਨ, ਨਾ ਖ਼ਜਾਨਚੀ ਤੇ ਨਾ ਹੀ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਨੇ ਕੋਈ ਜਵਾਬ ਦਿਤਾ। ਪਰ ਉਸ ਦਾ ਅਸਰ ਇਹ ਹੋਇਆ ਕਿ ਮੁੜ ਕਮੇਟੀ ਨੇ ਅਜਿਹਾ ਵੇਰਵਾ ਛਾਪ ਕੇ ਲਾਉਣ ਤੋਂ ਹੀ ਤੋਬਾ ਕਰ ਲਈ। ਜੇਹੜਾ ਕੋਈ ਮਾੜਾ ਮੋਟਾ ਆਮਦਨ ਖ਼ਰਚ ਦਾ ਸੰਗਤਾਂ ਨੂੰ ਪਤਾ ਲੱਗਦਾ ਸੀ ਉਹ ਵੀ ਗਿਆ। ਏਸੇ ਦੌਰਾਨ ਨਵੀ ਕਮੇਟੀ ਬਣ ਗਈ ਤੇ ਇਹ ਨਵੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਦੇ ਫਿਰ ਕੰਨ ਖਾਣ ਲੱਗ ਪਿਆ ਕਿ ਪੁਛੋ ਭਾਈ ਇਹ ਕਿੰਨੇ ਸਾਲਾਂ ਤੋਂ ਫ਼ਜ਼ੂਲ ਪੈਸੇ ਖਰਚੀਂਦੇ ਰਹੇ ਹਨ! ਇਕ ਦਿਨ ਨਵੇਂ ਪ੍ਰਧਾਨ ਨੇ ਆਖਿਆ, "ਮੈਂ ਖ਼ਜ਼ਾਨਚੀ ਨੂੰ ਪੁਛਿਆ ਸੀ। ਉਹ ਆਖਦਾ ਤੈਨੂੰ ਗਿਆਨੀ ਚੱਕਦਾ ਹੋਣਾ!” ਕੋਈ ਪੁਛੇ ਭਈ ਭਲਿਆ ਮਾਣਸਾ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਤੈਨੂੰ ਗੱਦੀ ਤੇ ਬਹਾਇਆ ਤੂੰ ਉਹਨਾਂ ਦੀਆਂ ਲੱਤਾਂ ਨੂੰ ਹੀ ਚੱਕ ਮਾਰਦਾਂ!