ਲੇਖ - The History of Chhalla (Mundi Sahib)

ਚਾਲਾ,
starting
7 September, 2026
4
ਇਤਿਹਾਸ ਛੱਲਾ (ਮੁੰਦੀ ਸਾਹਿਬ)
-
ਸਿੱਖ ਆਰਕਾਈਵਜ਼
ਧੰਨ ਧੰਨ ਸ੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਗੋਬਿੰਦ ਜੀ ਜਦੋਂ ਚਮਕੌਰ ਦੀ ਗੜੀ ਵਿਚੋਂ ਪੰਜਾਂ ਪਿਆਰਿਆ ਦਾ ਹੁਕਮ ਮੰਨ ਕੇ ਚਾਲਾ ਪਾਇਆ।

ਧੰਨ ਧੰਨ ਸ੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਗੋਬਿੰਦ ਜੀ ਜਦੋਂ ਚਮਕੌਰ ਦੀ ਗੜੀ ਵਿਚੋਂ ਪੰਜਾਂ ਪਿਆਰਿਆ ਦਾ ਹੁਕਮ ਮੰਨ ਕੇ ਚਾਲਾ ਪਾਇਆ। ਚਮਕੌਰ ਦੀ ਗੜੀ ਵਿੱਚੋਂ ਨਿਕਲ ਮਾਛੀਵਾੜੇ ਤੋਂ ਆਲਮਗੀਰ ਹੁੰਦੇ ਹੋਏ ਗੁਰੂ ਜੀ ਆਪਣੇ ਤਿੰਨ ਸਾਥੀਆ ਨਾਲ 31 ਦਸੰਬਰ 1704 ਈਸਵੀ ਨੂੰ ਪਿੰਡ ਮੋਹੀ, ਜਿਲ੍ਹਾ ਲੁਧਿ. ਦੀ ਧਰਤੀ ਉਪਰ ਮੁਬਾਰਕ ਚਰਨ ਪਾਏ। ਪਿੰਡ ਮੋਹੀ ਤੋਂ ਬਾਹਰ-ਬਾਹਰ ਸੰਘਣੇ ਦਰੱਖਤਾਂ ਦੀ ਝੜੀ ਸੀ ਅਤੇ ਇੱਕ ਛੋਟੀ ਪਾਣੀ ਦੀ ਢਾਬ ਸੀ। ਗੁਰੂ ਸਾਹਿਬ ਜੀ ਨੇ ਇਕਾਂਤ ਥਾਂ ਜਾਣ ਕੇ ਇੱਥੇ ਵਿਸਰਾਮ ਕੀਤਾ ਜਦੋਂ ਪਿੰਡ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਗੁਰੂ ਜੀ ਦੇ ਇੱਥੇ ਠਹਿਰਨ ਦਾ ਪਤਾ ਲੱਗਾ ਤਾਂ ਪਿੰਡ ਵਾਸੀ ਗੁਰੂ ਸਾਹਿਬ ਜੀ ਨੂੰ ਆ ਕੇ ਮਿਲੇ ਅਤੇ ਸਰਧਾ ਭਾਵਨਾ ਨਾਲ ਜਲ ਪਾਣੀ ਦੀ ਸੇਵਾ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਸੇਵਾ ਵਾਸਤੇ ਪੁੱਛਿਆ।

ਗੁਰੂ ਜੀ ਦੀ ਉਂਗਲ ਵਿੱਚ ਉਸ ਸਮੇਂ ਇੱਕ ਛੱਲਾ (ਮੁੰਦੀ ਸਾਹਿਬ) ਪਾਇਆ ਹੋਇਆ ਸੀ ਜਿਸ ਦੀ ਸਹਾਇਤਾ ਯੁੱਧ ਸਮੇਂ ਗੁਰੂ ਜੀ ਤੀਰ ਚਲਾਉਂਦੇ ਸਨ। ਉਸ ਸਮੇਂ ਇਸ ਉਂਗਲ ਨੂੰ ਸੋਜ ਆਈ ਹੋਈ ਸੀ। ਗੁਰੂ ਜੀ ਨੇ ਪਿੰਡ ਵਾਸੀਆਂ ਨੂੰ ਕਿਸੇ ਮਿਸਤਰੀ ਸਿੰਘ ਨੂੰ ਬੁਲਾਕੇ ਛੱਲਾ ਕਟਵਾਉਣ ਲਈ ਕਿਹਾ। ਪਿੰਡ ਦੇ ਵਾਸੀ ਜਵਾਲਾ ਸਿੰਘ ਜੀ ਲੁਹਾਰ ਨੇ ਛੱਲਾ ਕੱਟ ਦਿੱਤਾ। ਗੁਰੂ ਜੀ ਜਵਾਲਾ ਸਿੰਘ ਤੇ ਬੜੇ ਖੁਸ਼ ਹੋਏ ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਪਰਿਵਾਰ ਨੂੰ ਪੀੜੀ ਦਰ ਪੀੜੀ ਵੱਧਣ ਫੁੱਲਣ ਦਾ ਵਰ ਦਿੱਤਾ ਤੇ ਕੱਟਿਆ ਹੋਇਆ ਛੱਲਾ (ਮੁੰਦੀ ਸਾਹਿਬ) ਜਵਾਲਾ ਸਿੰਘ ਨੂੰ ਨਿਸ਼ਾਨੀ ਵਜੋ ਦੇ ਦਿੱਤਾ। ਜਦੋਂ ਭਾਈ ਜਵਾਲਾ ਸਿੰਘ ਨੂੰ ਗੁਰੂ ਜੀ ਨੇ ਦਾਤਾ ਬਖਸੀਆਂ ਅਤੇ ਛੱਲਾ (ਮੁੰਦੀ ਸਾਹਿਬ) ਦਿੱਤੀ ਤਾਂ ਭਾਈ ਜਵਾਲਾ ਸਿੰਘ ਬੇਨਤੀ ਕਰਨ ਲੱਗੇ ਕਿ ਮੈਂ ਵੀ ਆਪ ਜੀ ਨੂੰ ਕੁੱਝ ਭੇਟ ਕਰਨਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹਾਂ ਤਾਂ ਭਾਈ ਜਵਾਲਾ ਸਿੰਘ ਨੇ ਆਪਣੇਤਾਂ ਦੀ ਕਾਰਾਗਰੀਨਾਲ ਤਿਆਰ ਕੀਤਾ ਲੋਟਾ (ਗੰਗਾਂ ਸਾਗਰ) ਜਿਸ ਵਿੱਚ 111 ਸੇਖ ਸਨ, ਗੁਰੂ ਜੀ ਨੂੰ ਸਤਿਕਾਰ ਵਜੋਂ ਭੇਟ ਕੀਤਾ। ਇਹ ਗੰਗਾ ਸਾਗਰ ਗੁਰੂ ਜੀ ਨੇ ਨਿਸ਼ਾਨੀ ਵਜੋਂ ਰਾਏਕੋਟ ਦੇ ਸੇਵਕ ਰਾਏ ਕੱਲ੍ਹਾ ਜੀ ਨੂੰ ਦੇ ਗਏ ਸਨ ਜੋ ਅੱਜ ਕੱਲ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਪਰਿਵਾਰ ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਅਜੀਜ ਉਲਾ ਵਾਸੀ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਕੋਲ ਹੈ। ਭਾਈ ਜਵਾਲਾ ਸਿੰਘ ਜੀ ਦੀ ਵੰਸ ਵਿੱਚੋਂ ਭਾਈ ਬੂਟਾ ਸਿੰਘ ਜੀ ਨੂੰ ਪਿੰਡ ਮੋਹੀ ਤੋਂ ਭੰਮੀਪੁਰਾ ਕਲਾਂ ਵਿੱਚ ਵੱਸਣ ਲਈ ਪਿੰਡ ਭੰਮੀਪੁਰਾ ਕਲਾਂ ਦੇ ਪਿੰਡ ਵਾਸੀ ਸਤਿਕਾਰ ਵਜੋ ਪੱਗ ਦੇ ਕੇ ਇੱਥੇ ਲੈ ਆਏ ਸਨ।

ਵੰਸਵਾਲੀ

ਭਾਈ ਜਵਾਲਾ ਸਿੰਘ ਜੀ ਚਾਨੇ

1. ਭਾਈ ਬੂਟਾ ਸਿੰਘ ਚਾਨ

2. ਭਾਈ ਰਾਮ ਸਿੰਘ ਚਾਨੇ

3. ਭਾਈ ਮਿਲਖਾ ਸਿੰਘ ਚਾਨੇ

4. ਭਾਈ ਸੰਤਾਂ ਸਿੰਘ ਚਾਨੇ

5. ਭਾਈ ਮੇਹਰ ਸਿੰਘ ਚਾਨੇ

ਹੁਣ ਇਹ ਛੱਲਾ (ਮੁੰਦੀ ਸਾਹਿਬ) ਸੇਵਾ ਫੌਜੀ ਕੁਲਦੀਪ ਸਿੰਘ ਚਾਨੇ ਪਾਸ ਇੱਕ ਸੀਸੇ ਦੇ ਬਖਸੇ ਵਿੱਚ ਬੜੇ ਸਤਿਕਾਰ ਨਾਲ ਸੰਭਾਲ ਕੇ ਰੱਖੀ ਹੋਈ ਹੈ। ਹਰ ਮਹੀਨੇ ਦੀ ਚਾਨਣੀ ਦਸਵੀਂ ਨੂੰ ਚਾਨੇ ਪਰਿਵਾਰ ਅਤੇ ਹੋਰ ਸੰਗਤ ਇਕੱਠੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਕੜਾਹ ਪ੍ਰਸ਼ਾਦ ਦੀ ਦੇਗ ਬਣਾ ਕੇ ਅਰਦਾਸ ਕਰਕੇ ਆਈ ਸਾਧ ਸੰਗਤ ਨੂੰ ਛੱਲਾ (ਮੁੰਦੀ ਸਾਹਿਬ) ਦੇ ਦਰਸ਼ਨ ਕਰਵਾਏ ਜਾਂਦੇ।

Articles Author Views

ਸਿੱਖ ਸਘੰਰਸ਼ ਦੇ ਬਾਬਾ ਬੋਹੜ - ਬਾਬਾ ਗੁਰਬਚਨ ਸਿੰਘ ਮਾਨੋਚਾਹਲ। - ਸਿੱਖ ਆਰਕਾਈਵਜ਼
10 November, 2026
Level: medium Views: 1
ਪੜੋ - read...
ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਸਾਹਿਬ ਦਾ ਅਰਬੀ ਦੇਸ਼ਾਂ ਦਾ ਸਫ਼ਰਨਾਮਾ - ਸਿੱਖ ਆਰਕਾਈਵਜ਼
10 November, 2026
Level: medium Views: 1
ਪੜੋ - read...
ਬੰਦੀ ਛੋੜ ਦਿਵਸ - ਸਿੱਖ ਆਰਕਾਈਵਜ਼
10 November, 2026
Level: medium Views: 2
ਪੜੋ - read...
ਸਾਕਾ ਪੰਜਾ ਸਾਹਿਬ - ਸਿੱਖ ਆਰਕਾਈਵਜ਼
30 October, 2026
Level: medium Views: 3
ਪੜੋ - read...
ਜਨਮ 20 ਅਕਤੂਬਰ 1879 ਗ਼ਦਰੀ ਬਾਬਾ ਹਰੀ ਸਿੰਘ ਉਸਮਾਨ - ਸਿੱਖ ਆਰਕਾਈਵਜ਼
20 October, 2026
Level: starting Views: 1
ਪੜੋ - read...
11 ਅਕਤੂਬਰ 1711 - ਭੱਟ ਕੀਰਤ ਜੀ - ਸਿੱਖ ਆਰਕਾਈਵਜ਼
15 October, 2026
Level: deep Views: 4
ਪੜੋ - read...
ਕਿਲ੍ਹਾ ਮੁਬਾਰਿਕ ਬਠਿੰਡਾ - ਸਿੱਖ ਆਰਕਾਈਵਜ਼
14 October, 2026
Level: starting Views: 8
ਪੜੋ - read...
ਸ਼ੇਰ ਸਿੰਘ - ਸਿੱਖ ਆਰਕਾਈਵਜ਼
14 October, 2026
Level: starting Views: 2
ਪੜੋ - read...
ਭਾਈ ਸਾਲ੍ਹੋ ਜੀ - 29 ਸਤੰਬਰ 1554 - ਸਿੱਖ ਆਰਕਾਈਵਜ਼
14 October, 2026
Level: medium Views: 3
ਪੜੋ - read...
ਭਾਈ ਮੰਝ ਦਾ ਸਖੀ ਸਰਵਰ (ਲਾਲਾਂ ਵਾਲੇ ਪੀਰ) ਨੂੰ ਛੱਡ ਕੇ ਗੁਰੂ ਅਰਜਨ ਦੇਵ ਜੀ ਦਾ ਸਿੱਖ ਬਣਨਾ - ਸਿੱਖ ਆਰਕਾਈਵਜ਼
14 October, 2026
Level: medium Views: 4
ਪੜੋ - read...
ਪਰਮੇਸਰੁ ਪਾਰਬ੍ਰਹਮ ਬੇਅੰਤ - ਸਿੱਖ ਆਰਕਾਈਵਜ਼
14 October, 2026
Level: starting Views: 5
ਪੜੋ - read...
6 ਅਕਤੂਬਰ 1965 ਅਕਾਲ ਚਲਾਣਾ ਪੰਥ ਦੇ ਬੇਤਾਜ਼ ਬਾਦਸ਼ਾਹ ਬਾਬਾ ਖੜਕ ਸਿੰਘ ਜੀ - ਸਿੱਖ ਆਰਕਾਈਵਜ਼
7 October, 2026
Level: medium Views: 1
ਪੜੋ - read...
3 ਅਕਤੂਬਰ 1936 - ਅਕਾਲ ਚਲਾਣਾ ਭਾਈ ਮੋਹਨ ਸਿੰਘ ਵੈਦ - ਸਿੱਖ ਆਰਕਾਈਵਜ਼
3 October, 2026
Level: medium Views: 3
ਪੜੋ - read...
ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਨਾਮ ਜਹਾਜ਼ - ਬਜ ਬਜ ਘਾਟ ਦਾ ਸਾਕਾ 29 ਸਤੰਬਰ 1914 - ਸਿੱਖ ਆਰਕਾਈਵਜ਼
30 September, 2026
Level: starting Views: 4
ਪੜੋ - read...
ਚੋਣ ਬਾਈਕਾਟ ਨੇ ਸੰਘਰਸ਼ ਨੂੰ ਸਾਲਾਂ ਪਿਛੇ ਲਿਜਾ ਸੁੱਟ ਦੇਣੈ - ਸਿੱਖ ਆਰਕਾਈਵਜ਼
28 September, 2026
Level: starting Views: 3
ਪੜੋ - read...
ਮਕਿੰਦੂ ਸਿੱਖ ਗੁਰਦੁਆਰਾ - ਸਿੱਖ ਆਰਕਾਈਵਜ਼
26 September, 2026
Level: starting Views: 1
ਪੜੋ - read...
ਸ਼ਹੀਦ ਬੀਬੀ ਭਿਖਾ ਸਿੰਘ ਜੀ - ਸਿੱਖ ਆਰਕਾਈਵਜ਼
25 September, 2026
Level: starting Views: 10
ਪੜੋ - read...
20 ਸਤੰਬਰ 1857 ਦੀ ਇਤਿਹਾਸਿਕ ਘਟਨਾ - ਸਿੱਖ ਆਰਕਾਈਵਜ਼
22 September, 2026
Level: starting Views: 4
ਪੜੋ - read...
ਮਾਤਾ ਸੁਲਖਣੀ (1473- ) ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਸਾਹਿਬ ਜੀ ਦੀ ਪਤਨੀ - ਸਿੱਖ ਆਰਕਾਈਵਜ਼
22 September, 2026
Level: medium Views: 7
ਪੜੋ - read...
ਸਾਖੀ ਬਾਬਾ ਫਰੀਦ ਜੀ - ਸਿੱਖ ਆਰਕਾਈਵਜ਼
21 September, 2026
Level: starting Views: 2
ਪੜੋ - read...
18 ਸਤੰਬਰ 1962 - ਗ਼ਦਰੀ ਬਾਬਾ ਹਰਨਾਮ ਸਿੰਘ ਟੁੰਡੀਲਾਟ - ਸਿੱਖ ਆਰਕਾਈਵਜ਼
18 September, 2026
Level: starting Views: 2
ਪੜੋ - read...
13 ਸਤੰਬਰ 1903 ਜਨਮ ਦਿਨ ਗਿਆਨੀ ਲਾਲ ਸਿੰਘ ਗੁੱਜਰਾਂਵਾਲੀਆਂ - ਸਿੱਖ ਆਰਕਾਈਵਜ਼
14 September, 2026
Level: starting Views: 3
ਪੜੋ - read...
ਸ੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਪਾਤਸ਼ਾਹ ਦਾ ਬਟਾਲਾ ਸ਼ਹਿਰ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧ - ਸਿੱਖ ਆਰਕਾਈਵਜ਼
11 September, 2026
Level: starting Views: 4
ਪੜੋ - read...
6 ਸਤੰਬਰ 1940 ਦਾ ਇਤਿਹਾਸ - ਸਿੱਖ ਆਰਕਾਈਵਜ਼
7 September, 2026
Level: starting Views: 6
ਪੜੋ - read...
ਸ਼ਹੀਦ ਭਾਈ ਜਸਵੰਤ ਸਿੰਘ ਖਾਲੜਾ - ਸਿੱਖ ਆਰਕਾਈਵਜ਼
7 September, 2026
Level: starting Views: 4
ਪੜੋ - read...
ਭਾਈ ਜੈਤਾ ਜੀ - ਰੰਗਰੇਟਾ ਗੁਰੂ ਕਾ ਬੇਟਾ - ਸਿੱਖ ਆਰਕਾਈਵਜ਼
7 September, 2026
Level: starting Views: 3
ਪੜੋ - read...
ਇਤਿਹਾਸ ਛੱਲਾ (ਮੁੰਦੀ ਸਾਹਿਬ) - ਸਿੱਖ ਆਰਕਾਈਵਜ਼
7 September, 2026
Level: starting Views: 4
ਪੜੋ - read...
ਇਤਿਹਾਸਿਕ ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਸ੍ਰੀ ਤੱਪ ਅਸਥਾਨ ਸਾਹਿਬ (ਸਾਹਿਬ ਭਾਈ ਜੈਤਾ ਜੀ) ਬਾਬਾ ਜੀਵਨ ਸਿੰਘ ਜੀ ਸ਼ਹ More ... - ਸਿੱਖ ਆਰਕਾਈਵਜ਼
5 September, 2026
Level: starting Views: 2
ਪੜੋ - read...
ਪਿੰਡ ਗੱਗੜ ਭਾਣਾ ਦਾ ਪਿਛੋਕੜ - ਸਿੱਖ ਆਰਕਾਈਵਜ਼
25 August, 2026
Level: starting Views: 11
ਪੜੋ - read...