ਲੇਖ - The relevance of the UN Security Council and the UN Human Rights Council?

ਬੇਰਹਿਮੀ, ਦਰਿੰਦਗੀ,
starting
1 May, 2026
1
ਵਿਸ਼ਵ ਸੁਰੱਖਿਆ ਕੌਂਸਲ ਅਤੇ ਵਿਸ਼ਵ ਮਨੁੱਖੀ ਅਧਿਕਾਰ ਕੌਂਸਲ ਦੀ ਸਾਰਥਿਕਤਾ?
-
ਪ੍ਰੋ ਕਿਰਪਾਲ ਸਿੰਘ ਬਡੂੰਗਰ
ਦੂਜੇ ਵਿਸ਼ਵ ਯੁੱਧ ਵਿਚ ਸੰਨ 1939-1945 ਸਮੇਂ 6 ਅਤੇ 8 ਅਗਸਤ, 1945 ਈ. ਨੂੰ ਅਮਰੀਕਾ ਵੱਲੋਂ ਨਾਗਾਸਾਕੀ ਅਤੇ ਹੀਰੋਸ਼ੀਮਾ ਵਿਖੇ ਦੋ ਹਾਈਡਰੋਜਨ ਬੰਬ ਸੁੱਟੇ ਗਏ ਸਨ।

ਦੂਜੇ ਵਿਸ਼ਵ ਯੁੱਧ ਵਿਚ ਸੰਨ 1939-1945 ਸਮੇਂ 6 ਅਤੇ 8 ਅਗਸਤ, 1945 ਈ. ਨੂੰ ਅਮਰੀਕਾ ਵੱਲੋਂ ਨਾਗਾਸਾਕੀ ਅਤੇ ਹੀਰੋਸ਼ੀਮਾ ਵਿਖੇ ਦੋ ਹਾਈਡਰੋਜਨ ਬੰਬ ਸੁੱਟੇ ਗਏ ਸਨ। ਬਹੁਤ ਭਾਰੀ ਜਾਨੀ-ਮਾਲੀ ਨੁਕਸਾਨ ਹੋਇਆ। ਉਸ ਯੁੱਧ ਦੀਆਂ ਮਾਰੂ ਨਿਸ਼ਾਨੀਆਂ ਹੁਣ ਵੀ ਕਾਇਮ ਹਨ ਜੋ ਮਨੁੱਖਤਾ ਉੱਤੇ ਕਾਲਾ ਧੱਬਾ ਹਨ। ਮਹਾਂਯੁੱਧ ਦੇ ਖਤਮ ਹੋਣ ਉਪਰੰਤ ਇਹ ਨਿਮਨ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਹੋਂਦ ਵਿਚ ਆਈਆਂ ਜੋ ਹੁਣ ਬੇਅਰਥ ਹੋ ਕੇ ਰਹਿ ਗਈਆਂ ਹਨ। United Nations Security Council 24 ਅਕਤੂਬਰ, 1945 ਵਿਚ ਬਣੀ ਸੀ। ਇਹ United Nations ਦਾ ਇੱਕ ਮੁੱਖ ਅੰਗ ਹੈ।

ਇਸ ਦਾ ਕੇਂਦਰੀ ਦਫ਼ਤਰ:United Nations Headquarters, New York City, United States ਵਿਚ ਹੈ। ਇਸ ਦਾ ਮੁੱਖ ਕੰਮ ਦੁਨੀਆ ਵਿਚ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਅਮਨ ਅਤੇ ਸੁਰੱਖਿਆ ਬਣਾਈ ਰੱਖਣਾ ਹੈ। Security Council ਵਿਚ 15 ਮੈਂਬਰ ਦੇਸ਼ ਹੁੰਦੇ ਹਨ (5 ਸਥਾਈ ਅਤੇ 10 ਅਸਥਾਈ) ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਮਨੁੱਖੀ ਅਧਿਕਾਰ ਕਮਿਸ਼ਨ ਨਾਲ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਭਾਵ United Nations Commission on Human Rights ਤੋਂ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ 1946 ਈ. ਵਿਚ ਹੋਈ ਸੀ। ਇਹ ਕਮਿਸ਼ਨ United Nations ਵੱਲੋਂ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਇਸ ਦਾ ਕੇਂਦਰੀ ਦਫ਼ਤਰ Geneva, Switzerland ਵਿਚ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਇਹ ਸੰਸਥਾ ਦੁਨੀਆ ਭਰ ਵਿਚ ਮਨੁੱਖੀ ਅਧਿਕਾਰਾਂ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਉਲੰਘਣਾਵਾਂ ਦੀ ਜਾਂਚ ਲਈ ਕੰਮ ਕਰਦੀ ਸੀ। ਬਾਅਦ ਵਿਚ ਸੰਨ 2006 ਵਿਚ ਇਸ ਦੀ ਥਾਂ United Nations Human Rights Council ਨੇ ਲੈ ਲਈ।

28 ਫਰਵਰੀ, 2026 ਈ. ਤੋਂ ਅਮਰੀਕਾ ਅਤੇ ਈਰਾਨ ਦਰਮਿਆਨ ਭਿਅੰਕਰ ਯੁੱਧ ਚੱਲ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਹੀ ਨਿਰਦੋਸ਼ ਲੋਕ ਮਾਰੇ ਜਾ ਚੁੱਕੇ ਹਨ। ਅਰਬਾਂ-ਖਰਬਾਂ ਦੀਆਂ ਜਾਇਦਾਦਾਂ ਆਦਿ ਤਬਾਹ ਹੋ ਚੁੱਕੀਆਂ ਹਨ। ਕੋਈ ਵਿਚੋਲਾ ਬਣ ਕੇ ਯੁੱਧਬੰਦੀ ਕਰਾਉਣ ਦੇ ਸਮਰੱਥ ਹੀ ਨਹੀਂ ਹੈ। 1914-1919 ਈ. ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਵਿਸ਼ਵ ਯੁੱਧ ਅਤੇ ਫਿਰ 1939-1945 ਈ. ਦੇ ਦੂਸਰੇ ਵਿਸ਼ਵ ਯੁੱਧ ਅਤੇ ਹੁਣ 28 ਫਰਵਰੀ, 2026 ਈ. ਤੋਂ ਅਮਰੀਕਾ-ਇਜ਼ਰਾਈਲ ਅਤੇ ਈਰਾਨ ਦੇ ਯੁੱਧ ਵਿਚ ਕੋਈ ਲੋਕ ਭਲਾਈ ਦੇ ਮਸਲੇ ਨਹੀਂ ਸਗੋਂ ਵਿਸ਼ਵ ਨੇਤਾ ਬਣਨ ਦਾ ਗੰਭੀਰ ਮਾਮਲਾ ਹੈ ਅਤੇ ਉਸ ਦੀ ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਲਈ ਹੀ ਸਾਰਾ ਕੁਝ ਕੀਤਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ।

ਵਿਸ਼ਵ ਦਾ ਇਤਿਹਾਸ ਗਵਾਹ ਹੈ ਕਿ ਸਮੇਂ-ਸਮੇਂ ਵਿਸ਼ਵ ਜੇਤੂ ਬਣਨ ਲਈ ਮੁਹੰਮਦ ਬਿਨ ਕਾਸਿਮ, ਮਹਿਮੂਦ ਗਜ਼ਨਵੀ, ਡੇਰੀਅਰਸ, ਸਿਕੰਦਰ-ਏ-ਆਜ਼ਮ, ਨਪੋਲੀਅਨ ਬੋਨਾਪਾਰਟ, ਹਿਟਲਰ, ਮੁਸੋਲੀਨੀ, ਬਿਸਮਾਰਕ, ਜੂਲੀਅਸ ਸ਼ੀਜ਼ਰ, ਚੰਗੇਜ਼ ਖਾਨ ਅਨੇਕਾਂ ਹੀ ਜਾਬਰ ਅਤੇ ਜਾਲਮ ਦੁਨੀਆ ਵਿਚ ਆਏ ਅਤੇ ਵਿਸ਼ਵ ਜੇਤੂ ਹੋਣ ਦਾ ਸੁਪਨਾ ਪੂਰਾ ਕਰਦੇ-ਕਰਦੇ ਭਾਰੀ ਤਬਾਹੀ ਮਚਾ ਕੇ ਅੰਤ ਨੂੰ ਮੌਤ ਤੋਂ ਹਾਰ ਕੇ ਹੱਥ ਮਲਦੇ-ਮਲਦੇ ਖਾਲੀ ਹੱਥ ਚਲੇ ਗਏ। ਠੀਕ ਹੀ ਕਿਹਾ ਹੈ, “ਦੌਰੇ ਸਿਕੰਦਰ ਹੋ ਯਾ ਦੌਰੇ ਚੰਗੇਜੀ, ਮਿਟੇ ਨਾਮੀਓ ਕੇ ਨਾਮ ਫਿਰ ਕੈਸੇ ਕੈਸੇ”(ਅਲ੍ਹਾਮਾ ਇਕਬਾਲ) ਅਜਿਹੇ ਜਾਬਰ ਅਜੋਕੇ ਸਮੇਂ ਵਿਚ ਵੀ ਮੌਜੂਦ ਹਨ ਜੋ ਦੁਨੀਆ ਨੂੰ ਵਧੀਆ ਅਤੇ ਜਿਊਣਯੋਗ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਨਹੀਂ ਸਗੋਂ ਵਿਨਾਸ਼ ਕਰਨ ਉੱਤੇ ਤੁਲੇ ਹੋਏ ਹਨ। ਅਜੋਕੇ ਅਮਰੀਕਾ ਈਰਾਨ ਯੁੱਧ ਦਾ ਰਾਜ ਵੀ ਇਹੋ ਹੀ ਹੈ। ਦੋਹਾਂ ਦੇਸ਼ਾਂ ਦੇ ਹੰਕਾਰੀ ਨੇਤਾਵਾਂ ਨੇ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਨਿਰਦੋਸ਼ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਖ਼ੂਨ ਦੀ ਨਦੀਆਂ ਵਹਾ ਦਿੱਤੀਆਂ ਹਨ।

ਸੰਨ 1948, 1965, 1971, 1999 ਹਿੰਦ-ਪਾਕਿ ਜੰਗ 1962-2020 ਹਿੰਦ-ਚੀਨ ਜੰਗ ਵੀ ਲੱਗੇ, ਉਦੋਂ ਵੀ ਬਹੁਤ ਜਾਨੀ-ਮਾਲੀ ਤਬਾਹੀ ਹੋਈ ਪਰੰਤੂ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੋਹਾਂ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਨੇ ਉਦੋਂ ਵੀ ਕੁਝ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ। 2 ਤੋਂ 6 ਜੂਨ 1984 ਈ. ਵਿਚ ਸ੍ਰੀ ਅਕਾਲ ਤਖ਼ਤ ਸਾਹਿਬ ਢਹਿ-ਢੇਰੀ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ। ਸ੍ਰੀ ਹਰਿਮੰਦਰ ਸਾਹਿਬ ਸ੍ਰੀ ਦਰਬਾਰ ਸਾਹਿਬ ਅਤੇ ਪਾਵਨ ਸ੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਗ੍ਰੰਥ ਸਾਹਿਬ ਵਿਚ ਗੋਲੀਆਂ ਦਾਗੀਆਂ ਗਈਆਂ, ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਨਿਰਦੋਸ਼ਾਂ ਦਾ ਖ਼ੂਨ ਬੜੀ ਦਰਿੰਦਗੀ ਅਤੇ ਬੇਰਹਿਮੀ ਨਾਲ ਵਹਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ। 15 ਸਾਲ ਸਿੱਖ ਨੌਜੁਆਨਾਂ ਦਾ ਖ਼ੂਨ ਵੀ ਬੜੀ ਦਰਿੰਦਗੀ ਅਤੇ ਬੇਰਹਿਮੀ ਨਾਲ ਵਹਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ। 15 ਸਾਲ ਸਿੱਖ ਨੌਜੁਆਨਾਂ ਦੇ ਖ਼ੂਨ ਦੀ ਹੋਲੀ ਖੇਡੀ ਜਾਂਦੀ ਰਹੀ। ਤਤਕਾਲੀਨ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਇੰਦਰਾ ਗਾਂਧੀ ਦੇ ਕਤਲ ਉਪਰੰਤ ਉਸ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਅਤੇ ਦੇਸ਼ ਦੇ ਨਵੇਂ ਬਣੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਰਾਜੀਵ ਗਾਂਧੀ ਦੇ ਇਸ਼ਾਰੇ ਉੱਤੇ ਸਿੱਖਾਂ ਨੂੰ ਦਿੱਲੀ ਸਮੇਤ ਦੇਸ਼ ਦੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਸੂਬਿਆਂ ਵਿਚ ਸਿੱਖ ਨੌਜੁਆਨਾਂ, ਬੁੱਢਿਆਂ, ਬੀਬੀਆਂ, ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਗਲ਼ਾਂ ਵਿਚ ਟਾਇਰ ਪਾ ਕੇ ਸਾੜਿਆ ਗਿਆ,ਪਰ ਇਹ ਦੋਵੇਂ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਸੁੱਤੀਆਂ ਹੀ ਰਹੀਆਂ।

ਇਹ ਦੋਵੇਂ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਕਾਗਜੀ ਸ਼ੇਰ ਤੋਂ ਵੱਧ ਕੁਝ ਨਹੀਂ ਹਨ। ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਬੇਅਰਥ ਹੋ ਗਈਆਂ ਹਨ। ਹੁਣ ਸਿਕਿਓਰਿਟੀ ਕੌਂਸਲ ਦੇ ਮੁਖੀ ਮਿ. ਐਨਟੋਨੀਓ (Mr. Antonio) ਵੀ ਮੰਨ ਰਹੇ ਹਨ ਕਿ ਪੰਜ ਵੱਡੇ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਮੁਲਕਾਂ ਪਾਸ (Veto power) ਵੀਟੋ ਪਾਵਰ ਹੋਣ ਕਾਰਨ ਇਹ ਦੋਵੇਂ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਬੇਅਰਥ ਹੋ ਕੇ ਰਹਿ ਗਈਆਂ ਹਨ। ਐਸਾ ਬਿਆਨ ਨਿਸਚੇ ਹੀ ਮਿ. ਗੁਟੇਰੇਸ ਦੀ ਡੂੰਘੀ ਨਿਰਾਸ਼ਤਾ ਅਤੇ ਬੇਵਸੀ ਕਾਰਨ ਹੀ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੋਹਾਂ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਨੂੰ ਭੰਗ ਕਰ ਕੇ ਦੋਵੇਂ ਵਿਸ਼ਾਲ ਅਤੇ ਸਾਰਥਕ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਬਣਾਈਆਂ ਜਾਣੀਆਂ ਚਾਹੀਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਪ੍ਰਸਤਾਵਿਤ ਕੌਂਸਲਾਂ ਤਥਾ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਦੇ ਫੈਸਲੇ (Veto power) ਵੀ ਪਾਵਰ ਰਾਹੀਂ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਫੈਸਲੇ ਲੋਕਤੰਤਰੀ ਢੰਗ ਨਾਲ ਸਰਬ-ਸੰਮਤੀ ਜਾਂ ਘੱਟੋ ਘੱਟ ਬਹੁਸੰਮਤੀ ਨਾਲ ਹੀ ਹੋਣੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ ਤਾਂ ਹੀ ਇਹ ਸੰਸਥਾ ਅਰਥ-ਭਰਪੂਰ ਹੋ ਸਕੇਗੀ। ਭਾਰਤ ਅਜਿਹੀ ਹੀ ਮੰਗ ਚਿਰਾਂ ਤੋਂ ਕਰਦਾ ਆ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਅੱਜ ਦੇ ਅਮਰੀਕਾ-ਈਰਾਨ ਕਾਰਨ ਵਿਸ਼ਵ ਦੇ ਵਿਗੜਦੇ ਅਤਿ ਮਾਰੂ ਹਾਲਾਤ ਕਾਰਨ ਸਮੇਂ ਦੀ ਮੰਗ ਹੈ ਕਿ ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿਸ਼ਵੀ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਦਾ ਤੁਰੰਤ ਪੁਨਰਗਠਨ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇ।

Articles Author Views

ਗੁਰੂ ਸਾਹਿਬਾਨ ਦੁਆਰਾ ਨਵੇਂ ਨਗਰਾਂ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਅਤੇ ਸ੍ਰੀ ਕੀਰਤਪੁਰ ਸਾਹਿਬ - ਪ੍ਰੋ ਕਿਰਪਾਲ ਸਿੰਘ ਬਡੂੰਗਰ
3 October, 2026
Level: deep Views: 3
ਪੜੋ - read...
ਸਿੱਖ ਕੌਮ ਦੇ ਹੀਰੇ: ਗਿਆਨੀ ਦਿੱਤ ਸਿੰਘ ਜੀ - ਪ੍ਰੋ ਕਿਰਪਾਲ ਸਿੰਘ ਬਡੂੰਗਰ
4 September, 2026
Level: deep Views: 1
ਪੜੋ - read...
ਭਗਤ ਕਬੀਰ ਜੀ ਦੀ ਮਹਾਨਤਾ - ਪ੍ਰੋ ਕਿਰਪਾਲ ਸਿੰਘ ਬਡੂੰਗਰ
13 August, 2026
Level: medium Views: 1
ਪੜੋ - read...
ਕਾਇਆ ਨਗਰਿ ਬਸਤ ਹਰਿ ਸੁਆਮੀ - ਪ੍ਰੋ ਕਿਰਪਾਲ ਸਿੰਘ ਬਡੂੰਗਰ
13 August, 2026
Level: deep Views: 2
ਪੜੋ - read...
ਵਿਸ਼ਵ ਸੁਰੱਖਿਆ ਕੌਂਸਲ ਅਤੇ ਵਿਸ਼ਵ ਮਨੁੱਖੀ ਅਧਿਕਾਰ ਕੌਂਸਲ ਦੀ ਸਾਰਥਿਕਤਾ? - ਪ੍ਰੋ ਕਿਰਪਾਲ ਸਿੰਘ ਬਡੂੰਗਰ
1 May, 2026
Level: starting Views: 1
ਪੜੋ - read...
ਸਾਕਾ ਪੰਜਾ ਸਾਹਿਬ ਦੇ ਸ਼ਹੀਦ ਭਾਈ ਕਰਮ ਸਿੰਘ-ਭਾਈ ਪਰਤਾਪ ਸਿੰਘ - ਪ੍ਰੋ ਕਿਰਪਾਲ ਸਿੰਘ ਬਡੂੰਗਰ
1 October, 2025
Level: deep Views: 4
ਪੜੋ - read...
ਇਨਸਾਨੀਅਤ ਦੇ ਪਹਿਰੇਦਾਰ : ਬਾਬਾ ਮੋਤੀ ਰਾਮ ਮਹਿਰਾ - ਪ੍ਰੋ ਕਿਰਪਾਲ ਸਿੰਘ ਬਡੂੰਗਰ
1 January, 2025
Level: deep Views: 5
ਪੜੋ - read...
ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਖੋਪਰ ਲਾਹੇ ਗਏ: ਭਾਈ ਤਾਰੂ ਸਿੰਘ ਜੀ ਸ਼ਹੀਦ - ਪ੍ਰੋ ਕਿਰਪਾਲ ਸਿੰਘ ਬਡੂੰਗਰ
1 August, 2024
Level: deep Views: 4
ਪੜੋ - read...
ਗੈਰਤ ਤੇ ਗੌਰਵ ਦੇ ਲਾਮਿਸਾਲ ਅਲੰਬਰਦਾਰ: ਮਹਾਰਾਜਾ ਰਿਪੁਦਮਨ ਸਿੰਘ ਨਾਭਾ - ਪ੍ਰੋ ਕਿਰਪਾਲ ਸਿੰਘ ਬਡੂੰਗਰ
1 March, 2024
Level: deep Views: 7
ਪੜੋ - read...
ਸਿੱਖ ਕੌਮ ਦੇ ਹੀਰੇ: ਗਿਆਨੀ ਦਿੱਤ ਸਿੰਘ ਜੀ - ਪ੍ਰੋ ਕਿਰਪਾਲ ਸਿੰਘ ਬਡੂੰਗਰ
1 October, 2023
Level: deep Views: 10
ਪੜੋ - read...
ਕਾਲੇ ਪਾਣੀਆਂ ਦੀ ਸੈਲੂਲਰ ਜੇਲ੍ਹ ਦੇ ਜਾਂਬਾਜ਼ ਸਿਰਲੱਥ ਸ਼ਹੀਦ ਯੋਧੇ - ਪ੍ਰੋ ਕਿਰਪਾਲ ਸਿੰਘ ਬਡੂੰਗਰ
1 August, 2023
Level: deep Views: 1
ਪੜੋ - read...
ਪੰਥ ਦੀ ਸ਼ਾਨ : ਸਰਦਾਰ ਜੱਸਾ ਸਿੰਘ ਰਾਮਗੜ੍ਹੀਆ - ਪ੍ਰੋ ਕਿਰਪਾਲ ਸਿੰਘ ਬਡੂੰਗਰ
1 May, 2023
Level: medium Views: 1
ਪੜੋ - read...
ਮੋਰਚਾ ਗੁਰੂ ਕਾ ਬਾਗ਼ ਅਤੇ ਸ਼ਹੀਦੀ ਸਾਕਾ ਪੰਜਾ ਸਾਹਿਬ - ਪ੍ਰੋ ਕਿਰਪਾਲ ਸਿੰਘ ਬਡੂੰਗਰ
1 October, 2022
Level: deep Views: 1
ਪੜੋ - read...
ਖ਼ਾਲਸਾ ਪੰਥ ਦੇ ਸਿਰਮੌਰ ਜੁਝਾਰੂ ਆਗੂ ਅਮਰ ਸ਼ਹੀਦ ਸਰਦਾਰ ਤੇਜਾ ਸਿੰਘ ਸਮੁੰਦਰੀ - ਪ੍ਰੋ ਕਿਰਪਾਲ ਸਿੰਘ ਬਡੂੰਗਰ
1 August, 2022
Level: medium Views: 1
ਪੜੋ - read...
ਨਸ਼ੇ ਨਿਗਲ ਗਏ ਪੰਜਾਬ ਨੂੰ - ਪ੍ਰੋ ਕਿਰਪਾਲ ਸਿੰਘ ਬਡੂੰਗਰ
1 July, 2022
Level: deep Views: 1
ਪੜੋ - read...
ਸ੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਅਰਜਨ ਦੇਵ ਜੀ ਦੀ ਸ਼ਹਾਦਤ - ਪ੍ਰੋ ਕਿਰਪਾਲ ਸਿੰਘ ਬਡੂੰਗਰ
1 June, 2022
Level: medium Views: 1
ਪੜੋ - read...
ਸਾਰਾਗੜ੍ਹੀ ਜੰਗ ਦਾ ਹੀਰੋ ਹੌਲਦਾਰ ਈਸ਼ਰ ਸਿੰਘ - ਪ੍ਰੋ ਕਿਰਪਾਲ ਸਿੰਘ ਬਡੂੰਗਰ
1 September, 2021
Level: deep Views: 2
ਪੜੋ - read...
ਏਅਰ ਕਮਾਂਡਰ ਸਰਦਾਰ ਮੇਹਰ ਸਿੰਘ (ਬਾਬਾ) - ਪ੍ਰੋ ਕਿਰਪਾਲ ਸਿੰਘ ਬਡੂੰਗਰ
1 March, 2021
Level: deep Views: 1
ਪੜੋ - read...
ਲੱਦਾਖ ਦਾ ਹੀਰੋ ਜਰਨਲ ਬਿਕਰਮ ਸਿੰਘ (4-7-1911 - 12-11-1963) - ਪ੍ਰੋ ਕਿਰਪਾਲ ਸਿੰਘ ਬਡੂੰਗਰ
1 February, 2021
Level: deep Views: 4
ਪੜੋ - read...
ਇਤੁ ਮਾਰਗਿ ਪੈਰੁ ਧਰੀਜੈ॥ ਸਿਰੁ ਦੀਜੈ ਕਾਣਿ ਨ ਕੀਜੈ॥ (ਸਾਕਾ ਨਨਕਾਣਾ ਸਾਹਿਬ) - ਪ੍ਰੋ ਕਿਰਪਾਲ ਸਿੰਘ ਬਡੂੰਗਰ
1 February, 2021
Level: deep Views: 1
ਪੜੋ - read...
ਫਲਾਇੰਗ ਅਫ਼ਸਰ ਅਮਰ ਸ਼ਹੀਦ ਸਰਦਾਰ ਨਿਰਮਲਜੀਤ ਸਿੰਘ (ਸੇਖੋਂ) ਪਰਮਵੀਰ ਚੱਕਰ - ਪ੍ਰੋ ਕਿਰਪਾਲ ਸਿੰਘ ਬਡੂੰਗਰ
1 January, 2021
Level: deep Views: 1
ਪੜੋ - read...
ਸ਼੍ਰੋਮਣੀ ਭਗਤ ਨਾਮਦੇਵ ਜੀ - ਪ੍ਰੋ ਕਿਰਪਾਲ ਸਿੰਘ ਬਡੂੰਗਰ
1 October, 2020
Level: deep Views: 1
ਪੜੋ - read...
ਜਰਨਲ ਜੋਰਾਵਰ ਸਿੰਘ - ਪ੍ਰੋ ਕਿਰਪਾਲ ਸਿੰਘ ਬਡੂੰਗਰ
1 September, 2020
Level: deep Views: 2
ਪੜੋ - read...
ਗੁਰਮਤਿ ਤੇ ਕਲਿਜੁਗ - ਪ੍ਰੋ ਕਿਰਪਾਲ ਸਿੰਘ ਬਡੂੰਗਰ
1 August, 2020
Level: deep Views: 1
ਪੜੋ - read...
ਧਰਮ ਦੀ ਚਾਦਰ : ਸ੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਤੇਗ ਬਹਾਦਰ ਜੀ - ਪ੍ਰੋ ਕਿਰਪਾਲ ਸਿੰਘ ਬਡੂੰਗਰ
1 May, 2020
Level: deep Views: 1
ਪੜੋ - read...
ਇੱਕ ਮਹਾਨ ਜਰਨੈਲ : ਸ. ਜਗਜੀਤ ਸਿੰਘ (ਅਰੋੜਾ) - ਪ੍ਰੋ ਕਿਰਪਾਲ ਸਿੰਘ ਬਡੂੰਗਰ
1 February, 2020
Level: medium Views: 1
ਪੜੋ - read...
ਬਾਬੇ ਤਾਰੇ ਚਾਰਿ ਚਕਿ - ਪ੍ਰੋ ਕਿਰਪਾਲ ਸਿੰਘ ਬਡੂੰਗਰ
1 January, 2020
Level: deep Views: 1
ਪੜੋ - read...
ਕੇਸ ਗੁਰੂ ਦੀ ਮੋਹਰ – ਸਿੱਖੀ ਦਾ ਨਿਸ਼ਾਨ - ਪ੍ਰੋ ਕਿਰਪਾਲ ਸਿੰਘ ਬਡੂੰਗਰ
1 April, 2019
Level: deep Views: 8
ਪੜੋ - read...
ਅਟੁੱਟ ਜਜ਼ਬੇ ਦੀ ਉਦਾਹਰਨ ਹੈ: ਸ੍ਰੀ ਮੁਕਤਸਰ ਸਾਹਿਬ ਦਾ ਇਤਿਹਾਸ - ਪ੍ਰੋ ਕਿਰਪਾਲ ਸਿੰਘ ਬਡੂੰਗਰ
1 January, 2019
Level: medium Views: 1
ਪੜੋ - read...
ਸਿਰਦਾਰ ਕਪੂਰ ਸਿੰਘ: ਇੱਕ ਵਿਲੱਖਣ ਸ਼ਖ਼ਸੀਅਤ - ਪ੍ਰੋ ਕਿਰਪਾਲ ਸਿੰਘ ਬਡੂੰਗਰ
1 December, 2018
Level: deep Views: 4
ਪੜੋ - read...