ਪਹਿਲੋਂ ਦੇ ਹਾਲਾਤ: ਹੇ ਨਾਨਕ ! ਜਦ ਹਰ ਪਾਸੇ, ਨੇਕੀ ਦਾ ਮੂੰਹ ਕੁਮਲਾਇਆ ਸੀ। ਜਦ ਜ਼ੁਲਮ ਨੇ ਚਿੱਟੇ ਦਿਨ ਨੂੰ ਵੀ, ਮੱਸਿਆ ਦੀ ਰਾਤ ਬਣਾਇਆ ਸੀ। ਜਦ ਧਰਮ ਦੀਆਂ ਬੁਨਿਆਦਾਂ ਨੂੰ ਪਾਪਾਂ ਨੇ ਜੜ੍ਹੋਂ ਹਲਾਇਆ ਸੀ। ਜਦ ਬੇਇਨਸਾਫੀ ਰਾਜਿਆਂ ਨੇ, ਪਰਜਾ ਦਾ ਸਾਹ ਸੁਕਾਇਆ ਸੀ। ਉਸ ਵੇਲੇ ਤੂੰ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਧਾਰ, ਇੱਕ ਨੂਰ ਦਾ ਮੀਂਹ ਵਰਸਾ ਦਿੱਤਾ। ਸਭ ਕੰਡੇ ਫੁੱਟ ਦੇ ਪੁੱਟ ਕੇ ਤੇ, ਇੱਕ ਬੂਟਾ ਪਿਆਰ ਦਾ ਲਾ ਦਿੱਤਾ। ਅੱਜ ਦੇ ਹਾਲਾਤ: ਹੁਣ ਜ਼ੁਲਮ ਓਦੋਂ ਤੋਂ ਘੱਟ ਨਹੀਂ, ਦਿਨ ਦੀਵੀਂ ਪੈਂਦੇ ਧਾੜੇ ਨੇ। ਹੁਣ ਵੀ ਬਦੀ ਦੇ ਪੈਰਾਂ ਥੱਲੇ ਰੁਲਦੇ ਤਰਲੇ ਹਾੜੇ ਨੇ। ਹੁਣ ਵੀ ਮਜ਼ਹਬਾਂ ਦੇ ਨਾਵਾਂ 'ਤੇ, ਵੈਰ ਲੜਾਈਆਂ ਸਾੜੇ ਨੇ। ਤੇ ਚੌਧਰ ਦੇ ਪਰਛਾਵੇਂ ਥੱਲੇ, ਪੈਂਦੇ ਨਿੱਤ ਪੁਆੜੇ ਨੇ। ਮੈਂ ਕਿਹੜੀ-ਕਿਹੜੀ ਗੱਲ ਦੱਸਾਂ, ਕੋਈ ਦਾ ਅਜੇਹੀ ਵੱਗੀ ਏ ? ਹਰ ਥਾਂ 'ਤੇ ਧੋਖੇਬਾਜ਼ੀ ਏ, ਖੁਦਗਰਜ਼ੀ ਲੁੱਟ ਤੇ ਠੱਗੀ ਏ। ਕੀ ਸਿੱਧਾਂ ਵਰਗਿਆਂ ਸਿੱਧਾਂ ਦੇ, ਅੱਜ ਬਣੇ ਪਖੰਡ ਦੇ ਅੱਡੇ ਨਹੀਂ? ਕੀ ਸੱਜਣ ਵਰਗਿਆਂ ਸੱਜਣਾਂ ਨੇ, ਅੱਜ ਦੇ ਝੰਡੇ ਗੱਡੇ ਨਹੀਂ? ਝੂਠ ਕੀ ਕੌਡੇ ਆਦਮ ਖੋਰਾਂ ਨੇ, ਅਰਮਾਨ ਦਿਲਾਂ ਦੇ ਕੱਢੇ ਨਹੀਂ? ਕੀ ਤਾਕਤਵਰਾਂ ਦੀ ਵੱਢੀ ਨੇ, ਅੱਜ ਹੱਥ ਇਨਸਾਫ ਦੇ ਵੱਢੇ ਨਹੀ ? ਆਖਰ ਤਾਂ ਇਸ ਰਾਤ ਪਿੱਛੋਂ, ਹੋਣੀ ਪਰਭਾਤ ਜ਼ਰੂਰੀ ਏ। ਪਰ ਹਾਲੀ ਮੈਨੂੰ ਦਿਸਦਾ ਏ, ਕਿ ਹੋਈ ਕਸਰ ਨਾ ਪੂਰੀ ਏ। ਹੇ ਜ਼ਾਹਰ ਪੀਰ ! ਹੇ ਜਗਤ ਗੁਰੂ !! ਤੂੰ ਫਿਰਿਐਂ ਕੁੱਲ ਅਸਥਾਨਾਂ ਵਿਚ। ਪਾਤਾਲਾਂ ਵਿਚ ਅਕਾਸ਼ਾਂ ਵਿਚ, ਤੂੰ ਘਰਾਂ ਵਿਚ ਸਮਸਾਨਾਂ ਵਿਚ। ਤੂੰ ਮੱਕੇ ਦੀਆਂ ਅਜਾਨਾਂ ਵਿਚ, ਤੇ ਕਾਂਸ਼ੀ ਦਿਆਂ ਵਿਦਵਾਨਾਂ ਵਿਚ। ਤੂੰ ਰਹਿਬਰ ਬਣ ਕੇ ਦੁਨੀਆਂ ਨੂੰ, ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਦਾ ਰਾਹ ਵਿਖਾਇਆ ਸੀ। ਤੂੰ ਇੱਕੋ ਮਾਲਾ ਵਿਚ ਪ੍ਰੋਅ, ਸ਼ਾਂਤੀ ਤੇ ਅਮਨ ਸਿਖਾਇਆ ਸੀ। ਤਰਲਾ-ਹਾ: ਅੱਜ ਵੀ ਤੇਰੀ ਲੋੜ ਹੈ ਬਾਬਾ ! ਜੱਗ ਦੀ ਤਪਸ ਮਿਟਾ ਦੇ ਤੂੰ। ਸਾਕੀ ਬਣ ਕੇ ਦੁਨੀਆਂ ਨੂੰ, ਫਿਰ ਨਾਮ ਦਾ ਜ਼ਾਮ ਪਿਲਾ ਦੇ ਤੂੰ। ਇਸ ਢੱਠੀ ਹੋਈ ਮਨੁੱਖਤਾ ਨੂੰ, ਇੱਕ ਵਾਰੀ ਫੇਰ ਉਠਾ ਦੇ ਤੂੰ। ਮੁੜ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਦੇ ਮੂੰਹ ਉੱਤੋਂ, ਘੁੰਡ ਮੌਤ ਦਾ ਲਾਹ ਦੇ ਤੂੰ। ਏਕ ਨੂਰ ’ਤੇ ਸਭ ਜੱਗ ਉਪਜਿਆ, ਗੀਤ ਐਸਾ ਫਿਰ ਗਾ ਦਾਤਾ। ਮਜ਼ਹਬਾਂ ਦਾ ਝਗੜਾ ਮੁੱਕ ਜਾਵੇ, ਏਕੇ ਦਾ ਸਬਕ ਸਿਖਾ ਦਾਤਾ। |