ਹਰ ਮਿੱਟੀ ਦੀ ਆਪਣੀ ਖਸਲਤ, ਹਰ ਮਿੱਟੀ ਕੁੱਟਿਆਂ ਨਹੀਂ ਭੁਰਦੀ।
ਫੱਟੜ ਮੱਥਾ ਨਹੀਂ ਝੁਕਦਾ, ਬੰਨ੍ਹ ਲਾਇਆਂ ਹਰ ਛੱਲ ਨਹੀਂ ਰੁਕਦੀ।

ਸਮਾਂ ਪੋਰਸ ਦਾ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਸ੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਦੇਵ ਜੀ ਦਾ ਸੱਤਾਂ ਦਰਿਆਵਾਂ ਜਾਂ ਪੰਜਾਂ ਪਾਣੀਆਂ ਦੀ ਧਰਤੀ ਕਰਕੇ ਜਾਣੇ ਇਸ ਇਲਾਕੇ ਨੇ ਪੂਰੇ ਭਾਰਤ ਨੂੰ, ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਕਰਕੇ ਇਸ ਦੇ ਉੱਤਰੀ ਹਿੱਸੇ ਨੂੰ ਇਸ ਕਦਰ ਆਪਣੀ ਲਪੇਟ ਵਿਚ ਲੈ ਲੈਣਾ ਹੈ, ਕਿਸੇ ਦੇ ਯਾਦ-ਚਿੱਤ ਵੀ ਨਹੀਂ ਹੋਵੇਗਾ।

ਮਨੁੱਖ ਹਾਲਾਤ ਦੀ ਉਤਪਤੀ ਹੈ। ਫਿਰ ਸਾਰੇ ਲੋਕ ਇਨਕਲਾਬੀ ਕਿਉਂ ਨਹੀਂ ਬਣ ਜਾਂਦੇ? ਜ਼ਬਰ-ਜ਼ੁਲਮ ਚੁਫੇਰੇ ਪਸਰਿਆ ਹੋਵੇ। ਬਾਬਰੀ ਧਾੜਾਂ ਦੇਸ ਦਾ ਕੋਨਾ ਕੋਨਾ, ਆਪਣੇ ਜ਼ਬਰ ਦਾ ਨਿਸ਼ਾਨਾ ਬਣਾ ਰਹੀਆਂ ਹੋਣ। ਸਾਰੇ ਸ੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਦੇਵ ਜੀ ਦੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਜ਼ਾਬਰ-ਬਾਬਰ ਨੂੰ ਪਾਪ ਕੀ ਜੰਞ ਲੈ ਕਾਬਲਹੁ ਧਾਇਆ” ਆਖ, ਕਿਉਂ ਨਹੀਂ ਵੰਗਾਰਦੇ?.....ਹਾਂ! ਕੁਝ ਹੀ ਲੋਕ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਅਜਿਹੇ, ਜਿਹੜੇ ਸਮੇਂ ਦੀ ਅੱਖ ਵਿਚ ਅੱਖ ਪਾ ਕੇ ਗੱਲ ਕਰਨ ਦੀ ਸਮਰੱਥਾ ਰੱਖਦੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਕਾਬਜ਼ ਹਾਕਮਾਂ ਵੱਲੋਂ ਨਿਰਧਾਰਤ ਰਸਤਿਆਂ ਨੂੰ ਰੱਦ ਕਰ ਕੇ, ਨਵੀਆਂ ਲੀਹਾਂ ਦੇ ਸਿਰਜਣਹਾਰੇ ਬਣਦੇ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਔਖੇ ਪੈਂਡਿਆਂ ਦੇ ਪਾਂਧੀ ਬਣਨਾ ਹਰ ਐਰੇ-ਗੈਰੇ ਦੇ ਵੱਸ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ।

ਵਿਰਲਿਆਂ ਦੇ ਨਸੀਬ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਇਤਿਹਾਸ ਦੀਆਂ ਨੀਂਹਾਂ ਦੇ ਰੋੜੇ ਬਣਨਾ। ਇਤਿਹਾਸ ਦੀ ਸਿਰਜਣਾ ਕਰਦੇ ਇਹ ਹੀ ਯੁੱਗ-ਪੁਰਸ਼ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਜਿਹੜੇ ਨਵੀਆਂ ਕੌਮਾਂ ਦੇ ਜਨਮਦਾਤੇ ਬਣਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਉਸਰੀ ਖੂਬਸੂਰਤ ਇਮਾਰਤ ਦੀ ਮਮਟੀ ਦੇ ਮੁਕਟ ਉੱਤੇ, ਸੁਨਹਿਰਾ ਤਾਜ਼ ਬਣ ਚਮਕਣ ਦਾ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਮੁੱਲ ਤਾਰਿਆ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਸਾਹਾਂ ਦੇ ਵਣਜ ਕਰ ਕੇ। ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਕੋਲ ਆਪਣੇ ਪੁਰਖਿਆਂ ਦੀ ਅਜਿਹੀ ਅਮੀਰ ਵਿਰਾਸਤ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਉਹ ਕਦੀ ਵੀ, ਕੁਝ ਵੀ, ਕਰ ਗੁਜ਼ਰਨ ਦੇ ਯੋਗ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਹੀ ਸਿਦਕੀ, ਸਿਰੜੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀਆਂ ਨੂੰ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਸਮੇਂ, ਸਦਾ ਨਤ-ਮਸਤਕ ਹੋ ਕੇ, ਆਪਣੇ ਫਰਜ਼ਾਂ ਤੋਂ ਸੁਰਖਰੂ ਹੋਏ, ਮਹਿਸੂਸ ਕਰ ਕੇ, ਖੁਸ਼ੀਆਂ ਦਾ ਪ੍ਰਗਟਾਵਾ ਕਰਦੇ ਹਨ।

ਕੁਝ ਉਹ ਵੀ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਜਿਹੜੇ ਆਪਣੇ ਪੁਰਖਿਆਂ ਵੱਲੋਂ ਖੂਨ ਡੋਲ੍ਹ, ਸਿਰਜੇ, ਇਸ ਅਮੀਰ ਵਿਰਸੇ ਦੀ ਪੈਰ-ਵਈ ਕਰਦੇ ਹੋਏ, ਅੱਗੇ ਵਧਦੇ ਹਨ। ਉਹ ਇਤਿਹਾਸ ਦੀ ਧੂੜ ਵਿਚ ਗੁਆਚਦੇ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਉਸ ਧੁੰਦ-ਗੁਬਾਰ ਵਿੱਚੋਂ, ਇਕ ਚਾਨਣ ਮੁਨਾਰੇ ਦੀ ਨਿਆਈਂ, ਟਿਮਟਿਮਾਉਂਦੇ ਸਿਤਾਰੇ ਹੋ ਨਿੱਬੜਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਜਬਰ-ਜ਼ੁਲਮ ਦੀ ਧੁੰਦ ਵਿਚ ਲਿਪਟੀ ਲੋਕਾਈ ਨੂੰ ਅੱਗੇ ਵਧਣ, ਖੂਬਸੂਰਤ ਵਰਤਮਾਨ ਅਤੇ ਭਵਿੱਖ ਵੱਲ ਪੈਰ ਪੁੱਟਣ ਲਈ ਇਸ਼ਾਰੇ ਕਰ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਅਜਿਹੇ ਹੀ ਸੂਰਮੇ ਸਨ ਉਹ। ਗੁਰੂ-ਕਾਲ ਪਿੱਛੋਂ, ਸਿੱਖ-ਕਾਲ ਸਮੇਂ ਬਾਬਾ ਬੰਦਾ ਸਿੰਘ ਬਹਾਦਰ ਦੇ ਅਸਲ ਵਾਰਸ। ਖੂਬਸੂਰਤ ਕੁਦਰਤੀ ਵਰਤਾਰੇ ਅਨੁਸਾਰ ਜੀਣ-ਥੀਣ ਦੀ ਗੱਲ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਆਪਣੀ ਗੱਲ ਕਹਿਣ ਦਾ ਮੁੱਲ ਤਾਰਦੇ ਹਨ। ਪੀੜ੍ਹੀ-ਦਰ-ਪੀੜ੍ਹੀ ਸ਼ਹੀਦੀਆਂ ਦੇ ਕੇ, ਘਰ-ਘਾਟ ਗੁਆ ਕੇ, ਬੇ-ਘਰਿਆਂ ਲਈ ਘਰਾਂ ਦੀਆਂ ਉਸਾਰੀਆਂ ਕਰ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਅਜਿਹੇ ਲੋਕ ਆਪਣੇ ਪੁਰਖਿਆਂ ਦੀ, ਮਾਣ-ਮੱਤੀ ਰੀਤ ਨੂੰ,ਅੱਗੇ ਤੋਰਦੇ ਹਨ। ਅਜਿਹੇ ਲੋਕ ਹੀ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਜਿਹੜੇ ਘੋੜਿਆਂ ਦੀਆਂ ਪਿੱਠਾਂ ਨੂੰ ਹੀ, ਆਪਣਾ ਘਰ-ਘਾਟ, ਆਪਣਾ ਨਸੀਬ ਮੰਨ ਲੈਂਦੇ, ਹਰ ਨਵੇਂ ਚੜ੍ਹੇ ਦਿਨ ਨੂੰ ਖੁਸ਼-ਆਮ-ਦੀਦ ਕਹਿੰਦੇ, ਅੱਗੇ ਵਧਦੇ ਹਨ। ਇੱਕ-ਇੱਕ ਦਿਨ ਵਿਚ ਹੀ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਵਿਚ ਕਤਲਗਾਹਾਂ ਦੀ ਭੇਟ ਚੜ੍ਹ ਕੇ, ਸਿਰ ਕਲਮ ਕਰਵਾ ਕੇ ਵੀ ਇਹ ਲੋਕ ਕਦੇ ਝੁਕਦੇ ਨਹੀਂ।

ਲੁਟੇਰੀਆਂ ਜਮਾਤਾਂ ਆਪਣੇ ਨਾਂ ਬਦਲ ਕੇ ਆਉਂਦੀਆਂ ਰਹਿੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਪਰ ਕੁਦਰਤੀ ਵਰਤਾਰੇ ਦੇ ਆਸ਼ਕ ਕਦੀ ਸਮਝੌਤਾ ਨਹੀਂ ਕਰਦੇ। ਮੁਗਲ ਗਏ। ਗੋਰੇ ਆਏ। ਇਹ ਬਹਾਦਰ ਕਦੇ ਕੂਕੇ, ਸਿੰਘ ਸਭੀਏ ਬਣਦੇ ਹਨ। ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਧਰਤੀਆਂ ਦੇ ਸੁਖ-ਅਨੰਦਾਂ ਨੂੰ ਠੇਡਾ ਮਾਰ,ਆਪਣੀ ਮਿੱਟੀ ਦਾ ਕਰਜ਼ ਲਾਹੁਣ, ਆਪਣੇ ਪੁਰਖਿਆਂ ਦੀ ਅਮੀਰ ਵਿਰਾਸਤ ਦਾ ਮਾਣ ਬਣਨ ਲਈ ਗਦਰੀ ਬਾਬਿਆਂ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿਚ ਲੰਡਨ ਦੀਆਂ ਵਾਰਾਂ ਗਾਉਂਦੇ,ਸ਼ਹੀਦੀਆਂ ਦੇ ਗਾਨੇ ਬੰਨ੍ਹਦੇ ਹਨ। ਕਦੀ ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਸੁਧਾਰ ਲਹਿਰ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿਚ ਵਿਚਰਦੇ, ਨਨਕਾਣਾ ਸਾਹਿਬ ਦੀ ਪਵਿੱਤਰਤਾ ਬਹਾਲ ਕਰਨ ਵਾਸਤੇ ਘਿਨਾਉਣੇ ਜ਼ਬਰ-ਜ਼ੁਲਮ ਦਾ ਸ਼ਿਕਾਰ ਹੋ ਇਤਿਹਾਸ ਦੇ ਪਿੜ ਵਿਚ ਗਰਜਦੇ ਰਹੇ। ਅਜਿਹੇ ਘਿਨਾਉਣੇ ਜ਼ੁਲਮ ਮਨੁੱਖੀ ਹਿਰਦਿਆਂ ਨੂੰ ਝੰਜੋੜ ਕੇ ਰੱਖ ਦਿੰਦੇ ਹਨ। ਤੁਸੀਂ ਹੀ ਦੱਸੋ ਅਣਖੀਲੀਆਂ ਕੌਮਾਂ ਅਜਿਹੇ ਸਮੇਂ ਵਿਚ ਕੀ ਕਰਨ? ਕੁਝ ਯੋਧੇ ਸਰਦਾਰ ਕਿਸ਼ਨ ਸਿੰਘ ਗੜਗੱਜ ਦੇ ਚੱਕਰਵਰਤੀ ਜਥੇ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਬਣ ਵਿਚਰ ਰਹੇ ਹਨ। ਕਨੇਡਾ ਦੇ ਸੁਖ-ਅਰਾਮ ਨੂੰ ਲੱਤ ਮਾਰ, ਗਦਰੀ ਬਾਬਿਆਂ ਦੀ ਸੰਗਤ ਵਿਚ ਪ੍ਰਵਾਨ ਚੜ੍ਹ ਰਹੇ, ਨੌਜੁਆਨ ਸਰਦਾਰ ਕਰਮ ਸਿੰਘ ਦੌਲਤਪੁਰ ਵੱਲੋਂ ਦੁਆਬੇ ਦੀ ਧਰਤੀ ਦੇ ਪਿੰਡ ਦੌਲਤ ਪੁਰ ਤੋਂ “ਬੱਬਰ ਅਕਾਲੀ ਦੁਆਬਾ” ਅਖਬਾਰ ਕੱਢ ਕੇ ਲੋਕ- ਚੇਤਨਾ ਦਾ ਪ੍ਰਵਾਹ ਚਲਾਇਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਇਹ ਹੀ ਪਰਚਾ “ਬੱਬਰ ਅਕਾਲੀ ਦੁਆਬਾ” ਸੀ ਜਿਸ ਦੇ ਨਾਂ ’ਤੇ ਪਿੱਛੋਂ ਜਾ ਕੇ ਲਹਿਰ ਦਾ ਨਾਂ ਹੀ “ਬੱਬਰ ਅਕਾਲੀ ਲਹਿਰ” ਹੋ ਨਿੱਬੜਿਆ। ਬੱਬਰ ਸਰਦਾਰ ਕਰਮ ਸਿੰਘ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿਚ ਲਟ-ਲਟ ਬਲਦੀ ਦੇਸ਼-ਭਗਤੀ ਦੀ ਇਸ ਸ਼ਮ੍ਹਾਂ ਦੁਆਲੇ ਮਰ-ਮਿਟਣ ਵਾਲੇ, ਹੋਰ ਪਰਵਾਨੇ ਵੀ ਆ ਜੁੜਦੇ ਗਏ। ਸਰਦਾਰ ਆਸਾ ਸਿੰਘ ਭਕੜੁਦੀ (ਕਿਸ਼ਨਪੁਰਾ), ਸਰਦਾਰ ਬਿਸ਼ਨ ਸਿੰਘ (ਮਾਂਗਟ), ਸਰਦਾਰ ਮਹਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਪੰਡੋਰੀ, ਸਰਦਾਰ ਗੰਗਾ ਸਿੰਘ, ਸਰਦਾਰ ਉਦੈ ਸਿੰਘ ਰਾਮਗੜ੍ਹ ਝੁੱਗੀਆਂ, ਸਰਦਾਰ ਕਰਮ ਸਿੰਘ ਮਾਣੋਕੇ, ਸਰਦਾਰ ਸੰਤਾ ਸਿੰਘ ਛੋਟੀ ਹਰਿਓਂ (ਲੁਧਿਆਣਾ), ਸਰਦਾਰ ਦਲੀਪ ਸਿੰਘ ਧਾਮੀਆਂ, ਸਰਦਾਰ ਧਰਮ ਸਿੰਘ ਹਿਆਤਪੁਰ ਰੁੜਕੀ, ਸਰਦਾਰ ਧੰਨਾ ਸਿੰਘ ਬਹਿਲਪੁਰ, ਸਰਦਾਰ ਵਰਿਆਮ ਸਿੰਘ ਧੁੱਗਾ, ਸਰਦਾਰ ਰਤਨ ਸਿੰਘ ਰੱਕੜਾਂ ਬੇਟ ਅਤੇ ਸਰਦਾਰ ਉਜਾਗਰ ਸਿੰਘ ਪਨਿਆਲੀ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿਚ ਇਕ ਪੂਰੀ ਸੰਸਥਾ/ਫੌਜੀ ਟੁਕੜੀ ਬਣ ਜੁੜਦੇ ਗਏ। ਅਨੇਕਾਂ ਪਰਵਾਨਿਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਸਨ ਕੁਝ ਇਹ ਨਾਂ।

ਚੀਫ ਖਾਲਸਾ ਦੀਵਾਨ ਦੀ ਹੁਸ਼ਿਆਰਪੁਰ ਵਿਦਿਅਕ ਕਾਨਫਰੰਸ ਵਿਚ ਲਿਆ ਗਿਆ ਸਖਤ ਸਟੈਂਡ ਹੀ ਸੀ ਜਿਹੜਾ ਪਿੱਛੋਂ ਪਿੰਡ ਕੌਲਗੜ੍ਹ (ਬੱਬਰ ਸਰਦਾਰ ਕਰਮ ਸਿੰਘ ਦਾ ਨਾਨਕਾ ਪਿੰਡ) ਦੀ ਜੂਹ ਵਿਚ ਪੈਂਦੇ ਇਕ ਬਾਗ ਵਿਚ ਹੋਈ ਬੱਬਰਾਂ ਦੀ ਬੈਠਕ ਨੂੰ ਗੋਰੀ ਹਕੂਮਤ ਦੇ ਝੋਲੀਚੁੱਕਾਂ ਨੂੰ ਸੋਧਣ ਦਾ ਫੈਸਲਾ ਕਰਨ ਲਈ ਮਜਬੂਰ ਕਰ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਕੌਲਗੜ੍ਹ ਦੀ ਇਸ ਇਤਿਹਾਸਕ ਬੈਠਕ ਵਿਚ ਤਿੰਨ ਨੌਜੁਆਨਾਂ ਨੇ ਉਭਰ ਕੇ ਸਾਹਮਣੇ ਆਉਂਦਿਆਂ, ਹਰ ਘਟਨਾਕ੍ਰਮ ਦੀ, ਜ਼ਿਮੇਵਾਰੀ ਆਪਣੇ ਨਾਂ ਲੈ ਲੈਣ ਦਾ ਫੈਸਲਾ ਕਰਵਾ ਲਿਆ। ਇਹ ਤਿੰਨ ਨੌਜੁਆਨ ਸਨ, ਬੱਬਰ ਸਰਦਾਰ ਕਰਮ ਸਿੰਘ ਦੌਲਤਪੁਰ, ਸਰਦਾਰ ਉਦੈ ਸਿੰਘ ਰਾਮਗੜ੍ਹ ਝੁੱਗੀਆਂ ਅਤੇ ਸਰਦਾਰ ਧੰਨਾ ਸਿੰਘ ਬਹਿਲਪੁਰ। ਲੋਕ-ਹਿੱਤਾਂ ਨੂੰ ਅਪਣਾਈ ਇਸ ਲਹਿਰ ਨੂੰ ਅੱਗੇ ਵਧਾਉਣ ਲਈ ਹੀ ਇਨ੍ਹਾਂ ਯੋਧਿਆਂ ਨੇ ਲੋਕਾਂ ਖੂਨ-ਪੀਣੀਆਂ ਜੋਕਾਂ ਦੇ ਪੇਟਾਂ ’ਚੋਂ ਕੁਝ ਹਿੱਸਾ ਜ਼ਬਰਦਸਤੀ ਆਪਣੇ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਖਾਤਰ ਕੱਢਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਉਹ ਘਟਨਾ ਜਾਡਲੇ ਦੇ ਮੁਨਸ਼ੀ ਰਾਮ ਦੇ ਘਰ ਦੀ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਕਾਨ੍ਹੇ ਦੀਆਂ ਫਲਾਹੀਆਂ ਨੇੜੇ ਪਨਾਮ (ਗੜ੍ਹਸ਼ੰਕਰ), ਵਿਖੇ ਬਛੌੜੀ ਦੇ ਰਾਮ ਦਿੱਤਾ “ਕਾਕੇ ਲੰਬੜਦਾਰ” ਤੋਂ ਸਰਕਾਰੀ ਖਜ਼ਾਨੇ ਵਿਚ ਗੜ੍ਹਸ਼ੰਕਰ ਜਮ੍ਹਾਂ ਕਰਵਾਉਣ ਲਈ ਜਾਂਦਿਆਂ ਮਾਮਲਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਲੈਣਾ ਹੋਵੇ ਇਹ ਉਹ ਦਿਨ ਸਨ ਜਦੋਂ ਗੋਰੀ ਹਕੂਮਤ ਦਾ, ਦੁਆਬੇ ਦੀ ਧਰਤੀ ਤੋਂ, ਜੁੱਲੀ-ਤੱਪੜੀ ਸਮੇਟ, ਉਸ ਨੂੰ ਦੋਆਬਾ ਸ੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਗੋਬਿੰਦ ਸਿੰਘ ਦੇ ਲਾਡਲਿਆਂ, ਬਾਬਾ ਬੰਦਾ ਸਿੰਘ ਬਹਾਦਰ ਦੇ ਵਾਰਸਾਂ ਅਧੀਨ ਹੋਇਆ ਜਾਪਣ ਲੱਗਿਆ ਸੀ।

1923 ਈ. ਦੇ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿਚ ਹੀ ਗੋਰੀ ਹਕੂਮਤ ਨੂੰ ਜਿਹੜੀ ਗਦਰੀ ਬਾਬਿਆਂ ਦੀਆਂ ਮਾਰੀਆਂ ਸੱਟਾਂ ਨੂੰ ਹਾਲੇ ਭੁੱਲੀ ਨਹੀਂ ਸੀ ਨੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਬੱਬਰ ਯੋਧਿਆਂ ਨੂੰ ਸੰਭਾਲਣ ਲਈ ਆਪਣੀ ਪੁਲਿਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ 200 ਘੋੜ ਸਵਾਰ ਅਤੇ 250 ਪੈਦਲ ਫੌਜੀਆਂ ਦਾ ਪ੍ਰਬੰਧ, ਇਕੱਲੇ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਜਲੰਧਰ ਲਈ ਕਰ ਰੱਖਿਆ ਸੀ। ਦਰਜਨਾਂ ਲੋਕ-ਦੋਖੀਆਂ ਨੂੰ ਸੋਧਣਾ, ਸਜ਼ਾਵਾਂ ਦੇਣੀਆਂ ਬੱਬਰ ਯੋਧਿਆਂ ਦਾ ਮਾਣ-ਮੱਤਾ ਇਤਿਹਾਸ ਬਣਦਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਸੀ।

ਬੱਬਰ ਸਰਦਾਰ ਕਰਮ ਸਿੰਘ ਦੌਲਤਪੁਰ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਵਿਚ ਬੱਬਰਾਂ ਦੇ ਜਥੇ ਅਜਿਹੇ ਰੂਪ ਵਿਚ ਵਿਚਰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਸਰਕਾਰ ਹਿੱਲ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਹਾਕਮੀ ਧਾੜਾਂ ਇਨ੍ਹਾਂ ਬੱਬਰ ਯੋਧਿਆਂ ਦਾ ਸ਼ਿਕਾਰ ਕਰਨ ਹਿੱਤ ਹਰਲ੍ਹ-ਹਰਲ੍ਹ ਕਰਦੀਆਂ ਫਿਰ ਰਹੀਆਂ ਹਨ। ਲੋਕ-ਦੋਖੀ ਝੋਲੀ-ਚੁੱਕਾਂ ਦੀਆ ਕਰਤੂਤਾਂ ਸਦਕਾ ਬੰਬੇਲੀ ਕਾਂਡ ਵਾਪਰ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜਿੱਥੇ ਇਤਿਹਾਸਕ ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਸਾਹਿਬ ਚੌਂਤਾ ਸਾਹਿਬ ਦੇ ਕਿਨਾਰੇ ਬੇਂਈ ਦੀ ਓਟ ਲੈ ਕੇ ਗੋਰੀ ਹਕੂਮਤ ਦੇ ਸੈਂਕੜੇ ਸਿਪਾਹੀਆਂ ਨਾਲ ਜੂਝਦੇ ਹੋਏ ਚਾਰ ਬੱਬਰ ਯੋਧੇ ਸ਼ਹੀਦੀ ਜਾਮ ਪੀ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।

27 ਫਰਵਰੀ 1926 ਈ. ਹੋਲੀ ਵਾਲੇ ਦਿਨ ਲਹਿਰ ਦੇ ਬਾਨੀ ਸਰਦਾਰ ਕਿਸ਼ਨ ਸਿੰਘ ਗੜਗੱਜ (ਵੜਿੰਗ) ਕਰਮ ਸਿੰਘ ਮਾਣੋਕੇ, ਸਰਦਾਰ ਨੰਦ ਸਿੰਘ ਘੜਿਆਲ, ਬਾਬੂ ਸੰਤਾ ਸਿੰਘ ਛੋਟੀ ਹਰਿਓਂ (ਲੁਧਿਆਣਾ), ਸਰਦਾਰ ਦਲੀਪ ਸਿੰਘ ਧਾਮੀਆਂ ਕਲਾਂ, ਸਰਦਾਰ ਧਰਮ ਸਿੰਘ ਹਿਆਤਪੁਰ (ਰੁੜਕੀ) ਨੂੰ ਲਾਹੌਰ ਜੇਲ੍ਹ ਵਿਚ ਫਾਂਸੀ ਲਾ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਦਰਸ਼ਨਾਂ ਨੂੰ ਅਜ਼ਾਦ ਹਵਾਵਾਂ ਵਿਚ ਸਾਹ ਲੈਣ ਦੀ ਲੋਚਾ ਰੱਖਦੇ ਲੋਕੀਂ ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਡੇਰਾ ਸਾਹਿਬ ਪੁੱਜਦੇ ਹਨ।